როგორ მოქმედებს ურბანული ქაოსი ჩვენს მენტალურ მდგომარეობაზე?
ფოტო: verywellmind
სამუშაო დღე ჯერ არ დაწყებულა, მაგრამ დაღლა უკვე იგრძნობა. ავტობუსში ასვლა ჭირს, ქუჩაში სიგნალები არ წყდება, დარჩენილი რამდენიმე ასეული მეტრის გავლას კი ტროტუარზე გაჩერებული მანქანები ართულებს. ასეთ დილას გაღიზიანება ხშირად გამოუძინებლობას ან უბრალოდ ცუდ განწყობას მიეწერება. გარემო კი, რომელშიც ადამიანი სახლიდან გამოსვლისთანავე ამდენ დაბრკოლებას გადააწყდა, ხშირად ყურადღების მიღმა რჩება.
ურბანული ქაოსი სწორედ ასეთი ყოველდღიური გამოცდილებებისგან შედგება: მგზავრობა, რომლის ხანგრძლივობაც წინასწარ უცნობია; მშენებლობა, რომლის ხმაურიც დახურულ ფანჯარაშიც აღწევს; ქუჩა, სადაც ფეხით გავლას მუდმივი სიფრთხილე სჭირდება. ცალ-ცალკე თითოეული მათგანი შესაძლოა უმნიშვნელო უსიამოვნებად ჩანდეს. პრობლემა მათი განმეორებაა — დღეების, თვეებისა და წლების განმავლობაში.
ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია გადაჭარბებულ და ხანგრძლივ ხმაურს ძილის დარღვევას, სტრესსა და დისკომფორტს უკავშირებს. ქუჩიდან შემოსულმა ხმამ შეიძლება სახლს მთავარი ფუნქციაც დაუკარგოს: ადამიანს გაუჭირდეს დასვენება იქ, სადაც განტვირთვის შესაძლებლობა უნდა ჰქონდეს.
ქალაქში დაძაბულობას გაურკვევლობაც ემატება. როდესაც ერთი და იგივე გზის გავლას ხან ოცი წუთი სჭირდება, ხან კი ერთი საათი, დღის დაგეგმვა რთულდება. გამუდმებით ამოწმებ დროს, ცვლი მარშრუტს, ითვლი დაგვიანების წუთებს. სამუშაო შეხვედრამდე ან ბავშვის სკოლიდან გამოყვანამდე დარჩენილი დრო გზაში იხარჯება. საბოლოოდ შეიძლება დანიშნულების ადგილს მიაღწიო, თუმცა ასეთი მგზავრობისგან გამოწვეული გაღიზიანება ხშირად დიდხანს გრძელდება.
ფოტო: admiddleeast
ამასთანავე, ქალაქი შეიძლება ხალხით იყოს სავსე, მაგრამ ადამიანური ურთიერთობებისგან — სრულიად დაცლილი. ამიტომ გამწვანება გაცილებით დიდ მნიშვნელობას იძენს, ვიდრე უბრალოდ ქალაქის იერსახის გალამაზებაა. ახლომდებარე პარკი სეირნობის, მოძრაობისა და სხვა ადამიანებთან შეხვედრის საშუალებას იძლევა. ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის მიმოხილვის მიხედვით, მწვანე სივრცეებს შეუძლია ხელი შეუწყოს ფსიქოლოგიურ დასვენებასა და სტრესის შემცირებას, წაახალისოს ფიზიკური აქტივობა და სოციალური კავშირები.
ქალაქი, რასაკვირველია, შესაძლებლობებსაც ქმნის — განათლებას, სამსახურს, კულტურულ ცხოვრებას, ადამიანებთან სიახლოვეს. ურბანული ცხოვრება თავისთავად არ ნიშნავს გაუარესებულ მენტალურ ჯანმრთელობას. გადამწყვეტია ის პირობები, რომლებშიც ყოველდღიურობა მიმდინარეობს, და ისიც, აქვს თუ არა ადამიანს დაძაბულობის შემდეგ დასვენების საშუალება.
ამ პირობების გაუმჯობესება მხოლოდ პირად ჩვევებზე ვერ იქნება დამოკიდებული. სტაბილურად მოძრავი საზოგადოებრივი ტრანსპორტი, თავისუფალი ტროტუარი, ღამით დაცული სიმშვიდე და ხელმისაწვდომი მწვანე სივრცე ქალაქის მართვის უშუალო და კონკრეტული ამოცანებია. მათი მნიშვნელობა ყოველდღიურად ჩანს — იმ წუთებში, რომლებიც მგზავრობას აკლდება და დასვენებას ემატება; იმ ეზოში, სადაც ადამიანებს ურთიერთობა შეუძლიათ; იმ ღამეში, რომლის სიმშვიდესაც ქუჩის ხმაური აღარ არღვევს.
ქალაქის დაგეგმარებისას სწორედ ეს ფაქტორებიც უნდა იქნას გათვალისწინებული და ყურადღება უნდა მიექცეს იმას, თუ რამდენად რჩება ადამიანს ენერგია ჩვეულებრივი დღის დასრულების შემდეგ.
-
სანამ საქართველოს მთავრობა წინ არ წავა ევროპული ღირებულებებისკენ, ჩვენ მათთან არ ვითანამშრომლებთ — რა განცხადებები გაკეთდა ლუქსემბურგში? სანამ საქართველოს მთავრობა წინ არ წავა ევროპული ღირებულებებისკენ, ჩვენ მათთან არ ვითანამშრომლებთ — რა განცხადებები გაკეთდა ლუქსემბურგში?
გადახედვა
-
ძამას ხეობაში ექსკურსიის ავტომობილი გზიდან გადავარდა ძამას ხეობაში ექსკურსიის ავტომობილი გზიდან გადავარდა
გადახედვა
-
ძაღლი, რომელიც ბრიტანეთის მწვერვალიდან ჩამოიყვანეს, სავარაუდოდ, მთაში ნაპოვნი მარიხუანით გაბრუვდა ძაღლი, რომელიც ბრიტანეთის მწვერვალიდან ჩამოიყვანეს, სავარაუდოდ, მთაში ნაპოვნი მარიხუანით გაბრუვდა
გადახედვა
-
ზემო ნიქოზში მიტროპოლიტ ისაიას ინიციატივით დაარსებული ანიმაციური ფილმების ფესტივალი "ნიქოზი" იმართება ზემო ნიქოზში მიტროპოლიტ ისაიას ინიციატივით დაარსებული ანიმაციური ფილმების ფესტივალი "ნიქოზი" იმართება
გადახედვა
-
როგორ მოქმედებს ურბანული ქაოსი ჩვენს მენტალურ მდგომარეობაზე? როგორ მოქმედებს ურბანული ქაოსი ჩვენს მენტალურ მდგომარეობაზე?
-
NASA მთვარეზე "იდუმალ" ღრმულს შეისწავლის, რომელიც შეიძლება გიგანტური მღვიმე იყოს NASA მთვარეზე "იდუმალ" ღრმულს შეისწავლის, რომელიც შეიძლება გიგანტური მღვიმე იყოს
გადახედვა
-
სალომე ზურაბიშვილი ვარშავის უსაფრთხოების ფორუმის პანელურ დისკუსიაში მიიღებს მონაწილეობას სალომე ზურაბიშვილი ვარშავის უსაფრთხოების ფორუმის პანელურ დისკუსიაში მიიღებს მონაწილეობას
გადახედვა
-
საქართველოს ბანკის და კომაროვის STEM სკოლაში 1 500-ზე მეტი მოსწავლე დარეგისტრირდა — აღმოაჩინე მოსწავლეებისთვის შექმნილი შესაძლებლობები საქართველოს ბანკის და კომაროვის STEM სკოლაში 1 500-ზე მეტი მოსწავლე დარეგისტრირდა — აღმოაჩინე მოსწავლეებისთვის შექმნილი შესაძლებლობები
-
მოსკოვი საქართველოს ოკუპირებულ ტერიტორიებთან საზღვრების დელიმიტაციის დაწყებისკენ მოუწოდებს მოსკოვი საქართველოს ოკუპირებულ ტერიტორიებთან საზღვრების დელიმიტაციის დაწყებისკენ მოუწოდებს
გადახედვა
-
რა ქონებას ფლობს ბათუმის პოლიციის ახალი უფროსი მამუკა კახიძე? რა ქონებას ფლობს ბათუმის პოლიციის ახალი უფროსი მამუკა კახიძე?
გადახედვა
-
უკრაინაში არჩევნები, ტრამპის "ენერგეტიკული ზავი" — ბოლო ცნობები რუსეთ-უკრაინის ომზე უკრაინაში არჩევნები, ტრამპის "ენერგეტიკული ზავი" — ბოლო ცნობები რუსეთ-უკრაინის ომზე
გადახედვა
-
რა შემთხვევაში შეწყვეტს უკრაინა რუსეთის ნავთობის ობიექტებზე დარტყმებს — ზელენსკის განმარტება რა შემთხვევაში შეწყვეტს უკრაინა რუსეთის ნავთობის ობიექტებზე დარტყმებს — ზელენსკის განმარტება
გადახედვა
-
Yandex-ის აპლიკაცია საქართველოშიც შეფერხებით მუშაობს Yandex-ის აპლიკაცია საქართველოშიც შეფერხებით მუშაობს
გადახედვა
-
უკრაინული დრონების თავდასხმის გამო Yandex-ის აპლიკაციები და სერვისები შეფერხებით მუშაობს უკრაინული დრონების თავდასხმის გამო Yandex-ის აპლიკაციები და სერვისები შეფერხებით მუშაობს
გადახედვა
-
ევროკავშირის საგარეო საქმეთა მინისტრები 12 ოქტომბერს საქართველოს საკითხს განიხილავენ ევროკავშირის საგარეო საქმეთა მინისტრები 12 ოქტომბერს საქართველოს საკითხს განიხილავენ
გადახედვა
-
ანდრეი სიბიგა: "ვოლოდიმირ ზელენსკის უკრაინელი ხალხის მხარდაჭერა აქვს და გადაწყვეტილების მიღების უფლებაც სწორედ მათ აქვთ" ანდრეი სიბიგა: "ვოლოდიმირ ზელენსკის უკრაინელი ხალხის მხარდაჭერა აქვს და გადაწყვეტილების მიღების უფლებაც სწორედ მათ აქვთ"
გადახედვა
-
გარი კასპაროვი: "ალბათ მომავალ წელს ნობელის პრემიას ჰამასის ბომბების დამამზადებელს გადასცემენ" გარი კასპაროვი: "ალბათ მომავალ წელს ნობელის პრემიას ჰამასის ბომბების დამამზადებელს გადასცემენ"
გადახედვა
-
"დელტა" მის ტერიტორიაზე გაჩენილ ხანძართან დაკავშირებით განცხადებას ავრცელებს "დელტა" მის ტერიტორიაზე გაჩენილ ხანძართან დაკავშირებით განცხადებას ავრცელებს
გადახედვა
-
დონალდ ტრამპი: "დროა უკრაინას ახალი პრეზიდენტი ჰყავდეს" დონალდ ტრამპი: "დროა უკრაინას ახალი პრეზიდენტი ჰყავდეს"
გადახედვა
-
ისტორიაში პირველად, კვანტური სპინებით სანტიმეტრის ზომის ობიექტი გადააადგილეს ისტორიაში პირველად, კვანტური სპინებით სანტიმეტრის ზომის ობიექტი გადააადგილეს
გადახედვა
-
რომან გოცირიძე: დაუდგები რუსეთს მუხლებზე? მოგთხოვს ხოხვას რომან გოცირიძე: დაუდგები რუსეთს მუხლებზე? მოგთხოვს ხოხვას
გადახედვა
კომენტარები