საერთაშორისო გამჭირვალობა საქართველოს (TI) ანგარიშის მიხედვით, ა(ა)იპ-ებსა და შპს-ებში მომუშავე 8 406 ადამიანზე მიმდინარე წელს უკვე გაცემული და წლის ბოლომდე გასაცემი შრომის ანაზღაურების ჯამური მოცულობა 52 237 836 ლარია, რაც რეგიონის მუნიციპალიტეტების ბიუჯეტების ჯამური ასიგნებების 24%-ია.

რატომ არის მნიშვნელოვანი: TI-ის განცხადებით, ხელისუფლება არაერთხელ გამოვიდა მცირე ზომის მთავრობის ინიციატივით და ეს, პირველ რიგში, სახელმწიფო ბიუროკრატიის შემცირებას გულისხმობს. ამ დროს, კი მუნიციპალური იურიდიული პირების ხარჯები და დასაქმებულთა რაოდენობა იზრდება.

• ადგილობრივი თვითმმართველობები ინფრასტრუქტურული და სოციალური პრობლემების მოსაგვარებლად შესაბამისი ფინანსური სახსრების ნაკლებობას განიცდიან, ამიტომ მიზანშეუწონელია ხარჯების მსგავსი მასშტაბური მატება.

დეტალები: ანგარიშის მიხედვით, 2022 წელს მუნიციპალურ იურიდიულ პირებში დასაქმებულთა რაოდენობა გაიზარდა სამეგრელო-ზემო სვანეთის ყველა მუნიციპალიტეტში, გარდა აბაშისა.

• შრომის ანაზღაურების მოცულობა ყველაზე მეტად — 29%-ით სენაკში, ყველაზე ნაკლებად — 7%-ით კი ხობის მუნიციპალიტეტში გაიზარდა.
• აბაშის მუნიციპალიტეტი ერთადერთია, სადაც იურიდიულ პირებში დასაქმებულთა რაოდენობა 2022 წელს შემცირდა.
• TI-ის თქმით, ცალკეული იურდიული პირების მმართველ, ადმინისტრაციულ რგოლებში არაგონივრულად დიდი ოდენობის საშტატო ერთეულებია შექმნილი.

გარდა ამისა, მუნიციპალიტეტის მერი ა(ა)იპის თუ შპს-ს ხელმძღვანელს ერთპიროვნულად ნიშნავს, ასევე პრაქტიკულად ერთპიროვნულად იღებს საკადრო გადაწყვეტილებებს ა(ა)იპ-ს ხელმძღვანელიც.

• "ასეთი პრაქტიკა, ერთის მხრივ, არ იძლევა შესაძლებლობას ვაკანტურ პოზიციაზე თავისუფალი კონკურენციის პირობებში შეარჩიონ უფრო მაღალი კვალიფიკაციის სპეციალისტი".
• "მეორე მხრივ, ეჭვქვეშ დგას საკითხი, თუ რამდენად შეესაბამება კონკურსის გარეშე, ერთპიროვნული გადაწყვეტილებით დასაქმებულთა კვალიფიკაცია მათ მიერ დაკავებულ პოზიციებს, ქმნის ნეპოტიზმის, პარტიული ნიშნით საბიუჯეტო ორგანიზაციებში დასაქმების რისკებს".

TI-ის რეკომენდაციების მიხედვით, მუნიციპალიტეტებმა უახლოეს პერიოდში უნდა შეისწავლონ საქმიანობის ის მიმართულებები, რომელთა შესასრულებლად შპს-ის ან ა(ა)იპ-ის არსებობა გადაუდებელი აუცილებლობაა.

• ხოლო, თუკი ასეთი აუცილებლობა არ არსებობს, მაშინ გარკვეული მომსახურებები სახელმწიფო შესყიდვის გზით უნდა შეიძინონ. ეს შეამცირებს როგორც ადმინისტრაციულ დანახარჯებს, ასევე დაზოგავს საბიუჯეტო სახსრებს.
• უნდა შეიცვალოს მუნიციპალური შპს-ების მართვის პრაქტიკა — სამეწარმეო ორგანიზაციები მოგების მიღებაზე უნდა იყვნენ ორიენტირებული.
• მუნიციპალიტეტებმა უნდა გადახედონ არსებულ პრაქტიკას და იხელმძღვანელონ საზოგადოებრივი ინტერესების გათვალისწინებით, რათა ეფექტიანი მენეჯმენტისა და გონივრული საკადრო პოლიტიკის პირობებში, მაქსიმალურად გააუმჯობესონ მუნიციპალური სერვისების ხელმისაწვდომობა და ხარისხი.
• უნდა შეცვალონ იურიდიულ პირების თანამშრომელთა შერჩევის არსებული პრაქტიკა და ყველა შესაძლო შემთხვევაში თანამშრომლები შეარჩიონ საჯარო კონკურსის მეშვეობით.