საქართველოს სახალხო დამცველს, უჩა ნანუაშვილს შვილად აყვანისა და მინდობით აღზრდის შესახებ კანონში ცვლილებების შეტანა სურს. ცვლილებების შეტანის წინადადებით ნანუაშვილმა საქართველოს პარლამენტს რამდენიმე დღის წინ, 23 თებერვალს მიმართა.

ნანუაშვილს მიაჩნია, რომ საქართველოს კანონმდებლობაში, რომელიც გაშვილების წესებს არეგულირებს ცვლილებები უნდა შევიდეს, რომელიც საერთაშორისო სტანდარტებთან თანხვედრაში იქნება. ცვლილებები უნდა შეეხოს:

• შვილად აყვანის შესახებ სასამართლო გადაწყვეტილების მიღების პროცესში ბავშვის მონაწილეობა, შვილად აყვანის პროცესის ნებისმიერ ეტაპზე არასრულწლოვანის საუკეთესო ინტერესებისა და აზრის გათვალისწინების ვალდებულება პასუხისმგებელი სუბიექტებისთვის;
• შვილად ამყვანსა და გასაშვილებელ ბავშვს შორის თავსებადობის დადგენის გაუმჯობესებული მექანიზმის შემოღება;
• უპირატესი შვილად აყვანის უფლების მქონე პირთა შორის რიგითობის წესის დადგენა;
• ბავშვის საუკეთესო ინტერესების პრინციპის მიმართება შვილად აყვანის რიგითობასთან;
• ბავშვის მშვილებლისაგან განცალკევების წესის დადგენა და საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1239–ე მუხლთან კანონპროექტის შესაბამისობაში მოყვანა.

სახალხო დამცველს მიაჩნია, რომ ყურადღება უნდა გამახვილდეს გაშვილების საერთაშორისო მარეგულირებელი ნორმებთან თანხვედრის ხარვეზებზე. ამ ნორმებში ის გამოყოფს:

• ჰააგის კონვენციის პრინციპის შესაბამისად, ეროვნული გაშვილების სისტემაში საერთაშორისო გაშვილების წესის მოქცევა;
• საქართველოში მუდმივად მცხოვრები ბავშვისა და უცხო ქვეყანაში მუდმივად მცხოვრები მშვილებლების/მშვილებლის თავსებადობის კრიტერიუმების დადგენა;
• საქართველოს სახელმწიფოს მიერ საზღვარგარეთ გაშვილების საქმეებზე მონიტორინგის სამართლებრივი მექანიზმების დაზუსტება.

გადასახედ საკანონმდებლო ნორმებს შორის სახალხო დამცველი მინდობით აღზრდის ქვეპროგრამას დაქვემდებარებულ პირთა განსაზღვრის წესსაც გამოყოფს. მისი აზრით, უნდა შეიცვალოს ის პუნქტი, რომლის მიხედვითაც, ბავშვი, რომლის მშობელიც მხარდაჭერის მიმღები პირია და სასამართლოს მიერ მშობლის უფლებამოსილების ნაწილში მხარდამჭერად დანიშნული ჰყავს მეურვეობისა და მზრუნველობის ორგანოს უფლებამოსილი წარმომადგენელი, ექვემდებარება მინდობით აღზრდის ქვეპროგრამაში ჩართვას.

"აღნიშნული საფუძვლით ბავშვის ბიოლოგიური ოჯახიდან გამოყვანა და მისი სახელმწიფო მზრუნველობაში განთავსება არ შეესაბამება გაეროს ბავშვის უფლებების კონვენციის მოთხოვნებს და უნდა მოხდეს სახელმწიფოს ინტერვენცია ბავშვის ბიოლოგიურ ოჯახში ზრუნვისა და აღზრდის მიზნით," - განმარტავს სახალხო დამცველი.

საქართველოს სახალხო დამცველი საქართველოს პარლამენტს მოუწოდებს, რომ გაეროს ბავშვის უფლებების კონვენციის სტანდარტების შესაბამისად, განახორციელოს საჭირო ცვლილებები შვილად აყვანისა და მინდობით აღზრდის შესახებ საქართველოს კანონპროექტში. ასევე, მისი წინადადებაა, ბავშვის საუკეთესო ინტერესების საფუძველზე განსაზღვროს შვილად აყვანისა და მინდობით აღზრდის პროცესის მომწესრიგებელი ნორმების ნორმატიული შინაარსი.