უცნაური ფორმის ობიექტი თუ უცხო პლანეტელების ხომალდი? - დამაბნეველი აღმოჩენა
ფოტო: ESO/M. KORNMESSER
სანამ შეთქმულების თეორიტიკოსების მხარეს დადგები და სპეკულაციებს დაუჯერებ, თითქოს ეს უცხო პლანეტელების ზონდია, ჯერ მკვლევართა დასკვნა წაიკითხე. ხშირად ხდება ხოლმე, როდესაც რაღაც უცხო, პირველ აღმოჩენაზე უამრავი სპეკულაცია, შეთქმულება მზადდება. ტაბლოიდებისთვის ნახვების მომატებისთვის საუკეთესო გზა სწორედ ფაქტებით არასწორი სპეკულაციაა. ამიტომ, სანამ კვლევა არ დასრულდება ბოლომდე, მანამდე დასკვნებს ნუ გამოვიტანთ.
როდესაც "ოუმუამუა" პირველად შენიშნეს ასტრონომებმა შორეულ მზის სისტემაში, ეს ობიექტი კომეტა ეგონა ყველას. ოუმუამუა კი ჰავაიურ ენაზე მზვერავს ნიშნავს.
თუმცა, როდესაც უფრო ახლოდან დააკვირდნენ, ის ასტეროიდს უფრო ჰგავდა და მისი კლასიფიკაცია მალევე შეიცვალა. ახლა კი, მეცნიერთა საერთაშორისო გუნდმა უფრო მეტი კვლევა ჩაატარა - და საკმაოდ დამაინტრიგებელი შედეგი დაიდო.
კომეტებსა და ასტეროიდებს მათი შემადგენლობით ასხვავებენ ერთმანეთისგან. კომეტები ყინულისგან, მტვრისგან და ცოტა ქვისგან შედგება. ჩვენს მზის სისტემაში კომეტები მზიდან ძალიან, ძალიან შორს წარმოიქმნება, სადაც მზის სითბო ვერ ადნობს მათ ყინულს.
როცა კომეტის ორბიტა მზეს უახლოვდება, სითბო მისი ყინულის ნაწილს აორთქლებს, რომელსაც ასევე მიჰყვებიან ყინულში მოთავსებული ქვისა და მტვრის ნაწილაკები - შედეგად წარმოიქმნება ის კუდები, რითაც კომეტები არიან ცნობილი.
ასტეროიდი კი შედგება ქვისგან, მტვრისა და მეტალისაგან. მათ შეუძლიათ, კომეტებისგან განსხვავებით, მზესთან უფრო ახლოს წარმოიქმნან და არ დაპატარავდნენ მასთან მიახლოებისას.
ოუმუამუას კომეტებთან დაკავშირებული არც ერთი მახასიათებელი არ აქვს. ის მოწითალო იყო და მის გარშემო მტვერი არ შეინიშნებოდა - ეს კი იმის ნიშანია, რომ ის მკვრივი ქვითა და მეტალითაა შედგენილი, რომელიც კოსმოსურმა გამოსხივებამ გააწითლა. მასზე წყალი ან ყინული არ იყო.
სხვადასხვა ეროვნების ასტრონომებისგან შემდგარმა ჯგუფმა სპექტროსკოპიის საშუალებით ოუმუამუას ალბედოს (ანუ როგორ ირეკლავს მზის შუქს) ანალიზი ჩაატარეს და აღმოაჩინეს, რომ ის ძალიან წააგავს გარე მზის სისტემაში არსებულ ყინულოვან უმცროს პლანეტებს, რომლებსაც მშრალი ქერქი აქვთ ყინულოვან ბირთვზე შემოხვეული.
ამ მანტიას შესაძლოა ოუმუამუას ბირთვი დაეცვა, როდესაც მან, 9 სექტემბერს, მზეს 37 მილიონი კილომეტრის მანძილზე ჩაუფრინა.
"ჩვენ აღმოვაჩინეთ, რომ ოუმუამუას ზედაპირი ძალიან ჰგავს მზის სისტემის პატარა სხეულებს, რომლებიც ნახშირბადით მდიდარი ყინულითაა დაფარული და რომელთა სტრუქტურას კოსმოსურ სხივებთან ურთიერთქმედება ცვლის", - ამბობს ასტრონომთა ჯგუფის ლიდერი ალან ფიტსიმონსი
"ჩვენ ასევე აღმოვაჩინეთ, რომ ნახევარი მეტრის სისქის ორგანული მატერიით მდიდარმა საფარმა შესაძლოა ობიექტის ყინულითა და წყლით მდიდარი კომეტის მსგავსი ინტერიერი აორთქლებისგან დაიცვა, როდესაც ის მზემ გაათბო 300-ზე მეტი გრადუსით".
ძალიან ხნიერ კომეტებში დაგვიფიქსირებია, რომ როდესაც კოსმოსური გამოსხივება ნახშირბადით მდიდარ ყინულს ააორთქლებს ობიექტის ზედაპირის ფენებში, დარჩენილი მატერია ორგანული ნარჩენია, რომელსაც მოწითალო ელფერი დაკრავს - სწორედ ეს შეინიშნა ოუმუამუაში.
რადგან ის ძალიან წააგავს გარე მზის სისტემის ობიექტებს, მკვლევართა გუნდს მიაჩნია, რომ ოუმუამუა მტკიცებულებაა იმისა, რომ სხვა მზის სისტემებიც ჩვენი მზის სისტემის მსგავსია.
"ჩვენ აღმოვაჩინეთ, რომ ეს არის პლანეტოშენადედი კარგად გამომწვარი ქერქით, რომელიც ძალიან წააგავს გარე მზის სისტემის რეგიონებში მდებარე პაწაწინა ობიექტებს. მას აქვს მონაცრისფრო/წითელი ზედაპირი და საკმაოდ წაგრძელებულია, ალბათ გერკინის ზომის".
"საოცარია, რომ პირველი ვარსკვლავთშორისი ობიექტი, რომელიც აღმოვაჩინეთ, ძალიან წააგავს ჩვენი სახლის, მზის სისტემის ობიექტებს. ეს იმის მტკიცებულებაა, რომ ჩვენს სისტემაში პლანეტებისა და ასტეროიდების წარმოქმნის გზები ძალიან წააგავს სხვა სისტემებისას".
მზის სისტემაში შემოჭრილ უცხო სხეულზე კვლევა კვლავ გრძელდება.
-
"გრანტების შესახებ" კანონში მორიგი ცვლილებები შედის "გრანტების შესახებ" კანონში მორიგი ცვლილებები შედის
გადახედვა
-
500 Global in Eurasia-ს მეათე ნაკადის მონაწილეები ცნობილია 500 Global in Eurasia-ს მეათე ნაკადის მონაწილეები ცნობილია
-
საქართველოს ვიზის გაცემის საკითხის განხილვის საფასური არანაკლებ $20 და არაუმეტეს $500 იქნება საქართველოს ვიზის გაცემის საკითხის განხილვის საფასური არანაკლებ $20 და არაუმეტეს $500 იქნება
გადახედვა
-
სერბი სამხედრო მაღალჩინოსნები უნგრეთის გაზსადენთან დაკავშირებულ ინციდენტში უკრაინის მონაწილეობას უარყოფენ სერბი სამხედრო მაღალჩინოსნები უნგრეთის გაზსადენთან დაკავშირებულ ინციდენტში უკრაინის მონაწილეობას უარყოფენ
გადახედვა
-
ისრაელ კაცი: ისრაელმა ირანის უდიდეს ნავთობქიმიურ ობიექტზე იერიში მიიტანა ისრაელ კაცი: ისრაელმა ირანის უდიდეს ნავთობქიმიურ ობიექტზე იერიში მიიტანა
გადახედვა
-
Gen Z-ის სამუშაო ეთიკა — რატომ ამბობენ ახალგაზრდები უარს "9-დან 6-მდე" მუშაობაზე? Gen Z-ის სამუშაო ეთიკა — რატომ ამბობენ ახალგაზრდები უარს "9-დან 6-მდე" მუშაობაზე?
გადახედვა
-
12-13 აპრილს თბილისის მუნიციპალური სასაფლაოების მიმართულებით უფასო ავტობუსები იმოძრავებენ — დაწესდება 9 დროებითი მარშრუტი 12-13 აპრილს თბილისის მუნიციპალური სასაფლაოების მიმართულებით უფასო ავტობუსები იმოძრავებენ — დაწესდება 9 დროებითი მარშრუტი
გადახედვა
-
დაიხარჯე — შეივსე — პარი სერ ჟენმენის (Paris Saint-Germain) ვარსკვლავები წყალი მთის ახალ კამპანიაში დაიხარჯე — შეივსე — პარი სერ ჟენმენის (Paris Saint-Germain) ვარსკვლავები წყალი მთის ახალ კამპანიაში
-
მისიის მთავარი ფაზა ახლოსაა! — ასტრონავტებმა მთვარის "გავლენის სფეროში" შეაღწიეს მისიის მთავარი ფაზა ახლოსაა! — ასტრონავტებმა მთვარის "გავლენის სფეროში" შეაღწიეს
გადახედვა
-
მეუღლის ცნობით, საქართველოდან გაძევებული აფგან სადიგოვი აზერბაიჯანში დააკავეს მეუღლის ცნობით, საქართველოდან გაძევებული აფგან სადიგოვი აზერბაიჯანში დააკავეს
გადახედვა
-
დაზღვევა მსოფლიოს ნებისმიერ წერტილში იმედი L-ისგან დაზღვევა მსოფლიოს ნებისმიერ წერტილში იმედი L-ისგან
-
საიდან ვიცით, რომ ადამიანი მთვარეზე ნამდვილად იმყოფებოდა — დედამიწაზე ჩამოტანილი ნიმუშები საიდან ვიცით, რომ ადამიანი მთვარეზე ნამდვილად იმყოფებოდა — დედამიწაზე ჩამოტანილი ნიმუშები
გადახედვა
-
საია: აფგან სადიგოვის გაძევება ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციისა და საქართველოს კანონმდებლობის მძიმე დარღვევაა საია: აფგან სადიგოვის გაძევება ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციისა და საქართველოს კანონმდებლობის მძიმე დარღვევაა
გადახედვა
-
დაღესტანში წყალდიდობის შედეგად 3 ადამიანი დაიღუპა — მათ შორის, არასრულწლოვანი და ორსული დაღესტანში წყალდიდობის შედეგად 3 ადამიანი დაიღუპა — მათ შორის, არასრულწლოვანი და ორსული
გადახედვა
-
თიბისის მოსწავლის ბარათი — მარტივი გზა ფინანსური დამოუკიდებლობისა და გონივრული ხარჯვისთვის თიბისის მოსწავლის ბარათი — მარტივი გზა ფინანსური დამოუკიდებლობისა და გონივრული ხარჯვისთვის
-
გერმანიაში პლასტმასის ბოთლი წარწერით — "პოლონიუმ-210" იპოვეს გერმანიაში პლასტმასის ბოთლი წარწერით — "პოლონიუმ-210" იპოვეს
გადახედვა
-
ტრამპი ირანს ჰორმუზის სრუტის ბლოკირების გამო უცენზურო სიტყვებით გაჯერებული პოსტით დაემუქრა ტრამპი ირანს ჰორმუზის სრუტის ბლოკირების გამო უცენზურო სიტყვებით გაჯერებული პოსტით დაემუქრა
გადახედვა
-
წლის საუკეთესო რისკებისა და შესაბამისობის პროექტი — თიბისი CyberSecurity Excellence Awards-ის გამარჯვებულია წლის საუკეთესო რისკებისა და შესაბამისობის პროექტი — თიბისი CyberSecurity Excellence Awards-ის გამარჯვებულია
-
საზღვარგარეთ მყოფი წვევამდელი პირი ჯარში გაწვევის მიღებისთანავე ვალდებული იქნება საქართველოში დაბრუნდეს საზღვარგარეთ მყოფი წვევამდელი პირი ჯარში გაწვევის მიღებისთანავე ვალდებული იქნება საქართველოში დაბრუნდეს
გადახედვა
-
ბაზისბანკის მობაილბანკის განახლებები, უფრო კომფორტული და თანამედროვე ციფრული გამოცდილებისთვის ბაზისბანკის მობაილბანკის განახლებები, უფრო კომფორტული და თანამედროვე ციფრული გამოცდილებისთვის
-
როგორ გამოიყურებოდა Artemis 2-ის ეკიპაჟი 1990-იან წლებში — ნახეთ ფოტოები როგორ გამოიყურებოდა Artemis 2-ის ეკიპაჟი 1990-იან წლებში — ნახეთ ფოტოები
გადახედვა

კომენტარები