შესაძლებელია თუ არა პირველი მოსმენით მიღებული რუსული კანონპროექტის გაწვევა და რა უნდა გააკეთოს "ოცნებამ"
ფოტო: ელენე ზაქაშვილი / On.ge
რატომ არის მნიშნველოვანი: მას შემდეგ, რაც ქართულმა ოცნებამ განაცხადა, რომ გაიწვევენ მათ მიერ მხარდაჭერილ კანონპროექტს, რომელმაც "საზოგადოებაში აზრთა სხვადასხვაობა გამოიწვია", გაურკვევლობა დაიწყო.
- პირველ რიგში იმიტომ, რომ მმართველ გუნდს დაპირებები აქამდეც მოუცია და არ შეუსრულებია.
- ამავდროულად იურისტები წერენ, რომ კანონის რუსული ვერსიის უკან გაწვევა პროცედურულად არ შეიძლება, რადგან პირველი მოსმენით პლენარულზე უკვე მიიღეს — მმართველ გუნდს განცხადებაში ამის შესახებ არაფერი უხსენებია.
- გამოდის, რომ მმართველ გუნდს მხოლოდ ე.წ. ამერიკული ვერსიის გაწვევა შეუძლია, რადგან ის ჯერ პირველ მოსმენაზე არ გასულა.
პარლამენტის რეგლამენტში კანონპროექტის განხილვის ზოგადი წესებში აღნიშნულია, რომ პლენარულ სხდომაზე პირველი მოსმენით განხილვისა და მიღების შემდეგ კანონპროექტი გადაეცემა წამყვან კომიტეტს პირველი მოსმენისას გათვალისწინებული შენიშვნების კანონპროექტში ასახვისათვის და პლენარულ სხდომაზე მეორე მოსმენით განხილვისა და კენჭისყრისათვის მოსამზადებლად.
- და კანონპროექტის ინიციატორს უფლება აქვს, სათანადო მოტივირებით გამოითხოვოს კანონპროექტი პარლამენტის პლენარულ სხდომაზე პირველი მოსმენით მიღებამდე — რეგლამენტში არ არის საუბარი პირველი მოსმენის შემდეგ გაწვევაზე.
- კანონპროექტის პირველი მოსმენით მიღების შემდეგ მასზე გამოთქმული და გათვალისწინებული შენიშვნების კანონპროექტში ასახვისა და მეორე მოსმენით განხილვისათვის მომზადების მიზნით გადაეცემა წამყვან კომიტეტს, რომელიც კანონპროექტის პირველი მოსმენით მიღებიდან 3 კვირის ვადაში განიხილავს.
- წამყვანი კომიტეტის სხდომაზე კანონპროექტი განიხილება ქვეპუნქტების, პუნქტების (ნაწილების), მუხლების, თავების ან/და კარების მიხედვით და კენჭი ეყრება ერთიანად და საჭიროების შემთხვევაში კენჭი ეყრება ალტერნატიულ წინადადებებს.
- თუ ამ პუნქტით განსაზღვრულ ვადაში წამყვანი კომიტეტი ვერ მოახერხებს კანონპროექტის განხილვას, ეს ვადა შეიძლება გაგრძელდეს კომიტეტის თავმჯდომარის მოტივირებული წინადადების საფუძველზე, პარლამენტის ბიუროს გადაწყვეტილებით.
- კანონპროექტის მეორე მოსმენისას პარლამენტის პლენარულ სხდომაზე განიხილება ქვეპუნქტების, პუნქტების (ნაწილების), მუხლების, თავების ან/და კარების მიხედვით და კენჭი ეყრება ერთიანად.
ლევან ალაფიშვილი განმარტავს, რომ პარლამენტის რეგლამენტი არ იცნობს პირველი მოსმენით მიღებული კანონის გაწვევას.
- "რა უნდა მოხდეს: ვენეციის კომისიიდან გამოიწვიონ ორივე კანონპროექტი. რუსული კალკი სასწრაფოდ დააყენონ საკომიტეტო/პლენარულ კენჭისყრაზე და წინააღმდეგ მისცენ ხმა, ჩააგდონ. აი ეს იქნება რეალური უარი რუსულ კალკზე და საჭირო არ არის შეხვედრა-განხილვები", — წერს ის.
- მისივე განმარტებით, სხვა შემთხვევაში ქართულ ოცნებაში იგებენ დროს, გადააგორებენ პროტესტს და ზაფხულის პირს საბოლოოდ მიიღებენ კანონს.
- აღსანიშნია, რომ ქართული ოცნების დღევანდელ განცხადებაში წერია, რომ ემოციური ფონის ჩაცხრომასთან ერთად, საზოგადოებას განუმარტავენ, რას ემსახურებოდა კანონპროექტი.
- "ამისათვის, დავიწყებთ შეხვედრებს მოსახლეობასთან და ფართო საზოგადოებას გავაგებინებთ სიმართლეს საკითხის თითოეულ დეტალთან დაკავშირებით", — წერს პარტია.
ვახუშტი მენაბდის განმარტებითაც, რეგლამენტის მიხედვით პირველი მოსმენით მიღებული კანონის გაწვევა არ ხდება და ის უნდა ჩავარდეს სესიაზე.
- "პირველი ვარიანტი სასწრაფოდ უნდა გაიტანომ მეორე მოსმენაზე და თავადვე ჩააგდონ (აქედან ერთი თვის განმავლობაში მეორედ აღარ უნდა დააყენონ კენჭისყრაზე, თორემ მეორე მოსმენით ერთხელ ჩაგდებული პროექტის შემობრუნება შეუძლიათ). მეორე ვარიანტის ყველა ინიციატორმა უნდა მოაწეროს ხელი პროექტის გაწვევას. ასე, რომ უმრავლესობამ საკუთარი ხელით უნდა ჩააგდოს კანონი და ხალხის ძალამ საკუთარი ხელმოწერებით უარი თქვას მასზე!", — წერს კონსტიტუციური სამართლის სპეციალისტი.
დეპუტატი ანა წითლიძეც განმარტავს, რომ გაწვევა შესაძლებელია მხოლოდე.წ. ამერიკული ვარიანტის კანონპორექტის, რომელიც პირველ მოსმენაზე არ გასულა.
- "უკვე პირველ მოსმენაზე მიღებული ეს ბოლო კანონპროექტი თუ "გაწვევა" უნდათ უნდა ჩააგდონ შემდეგნაირად: განიხილოს ისევ კომიტეტებმა, უნდა ჩააგდონ. მერე სესიაზე უნდა გავიდეს ჩააგდონ", — წერს ის.
- მისივე განმარტებით, ერთი თვის განმავლობაში შეუძლიათ ისევ დააყენონ კანონპროექტი კენჭისყრაზე, თუ განმცხადებელი მოითხოვს და თუ არ დააყენებენ, უკვე საბოლოოდ ითვლება ჩავარდნილად.
- "ისევ ვირეშმაკობენ. გამოიწვენ ე.წ. ამერიკულ ვარიანტს, მეორეს დაიტოვებენ და დალეოდებიან პროტესტი როგორი იქნება", — აცხადებს წითლიძე.
ყოფილი დეპუტატი სერგი კაპანაძე წერს, რომ საქმით უნდა აჩვენონ "გაწვევა", რადგან პირველი მოსმენით მიღებული კანონის "გაწვევა" არ არსებობს.
- "ანუ დააყენო მეორე მოსმენით კენჭისყრაზე და ჩააგდო. ეგ იქნება საქმე. მერე ისევ შეუძლიათ შემობრუნება, განა არ იკადრებენ, მაგრამ ახლა "გაწვევა" იქნება ეს",— ამბობს კაპანაძე.
-
გამოავლინეს დინოზავრის ახალი სახეობა, რომელიც ამ ცხოველთა ევოლუციის ისტორიას ცვლის გამოავლინეს დინოზავრის ახალი სახეობა, რომელიც ამ ცხოველთა ევოლუციის ისტორიას ცვლის
გადახედვა
-
დრაკო მალფოი ჩინური ახალი წლის თილისმა გახდა დრაკო მალფოი ჩინური ახალი წლის თილისმა გახდა
გადახედვა
-
"ოცნების" პარლამენტმა ზოგად და უმაღლეს განათლების შესახებ კანონში ცვლილებები III მოსმენით მიიღო "ოცნების" პარლამენტმა ზოგად და უმაღლეს განათლების შესახებ კანონში ცვლილებები III მოსმენით მიიღო
გადახედვა
-
მარსზე რობოტისა და ხელოვნური ინტელექტის პირველი ერთობლივი მისია შედგა მარსზე რობოტისა და ხელოვნური ინტელექტის პირველი ერთობლივი მისია შედგა
გადახედვა
-
ქართველები ზამთრის ოლიმპიურ თამაშებზე — ბრძოლა პირველი მედლებისთვის ქართველები ზამთრის ოლიმპიურ თამაშებზე — ბრძოლა პირველი მედლებისთვის
-
ცნობილია ფასების შემსწავლელი კომისიის წევრების ვინაობა — კომისიას შოთა ბერეკაშვილი უხელმძღვანელებს, მისი მოადგილე ეკა სეფაშვილი იქნება ცნობილია ფასების შემსწავლელი კომისიის წევრების ვინაობა — კომისიას შოთა ბერეკაშვილი უხელმძღვანელებს, მისი მოადგილე ეკა სეფაშვილი იქნება
გადახედვა
-
ირაკლი კობახიძე: ჩამოყალიბდება ტექნიკურ მიმართულების ცალკე სკოლად, რომელსაც ექნება ავტონომიის მაღალი ხარისხი ირაკლი კობახიძე: ჩამოყალიბდება ტექნიკურ მიმართულების ცალკე სკოლად, რომელსაც ექნება ავტონომიის მაღალი ხარისხი
გადახედვა
-
On.ge-ის 10 ქვიზი, რომელიც ავტობუსის ფანჯარაზე მიჭყლეტილმაც შეგიძლია გააკეთო On.ge-ის 10 ქვიზი, რომელიც ავტობუსის ფანჯარაზე მიჭყლეტილმაც შეგიძლია გააკეთო
გადახედვა
-
"რატომ უნდა ვასწავლებინოთ ჭკუა სხვებს და რატომ არ უნდა მივუთითოთ სხვებს იმ ხარვეზებზე, რომლებიც მათ ქვეყნებში არის?!" — შალვა პაპუაშვილი შვედეთზე "რატომ უნდა ვასწავლებინოთ ჭკუა სხვებს და რატომ არ უნდა მივუთითოთ სხვებს იმ ხარვეზებზე, რომლებიც მათ ქვეყნებში არის?!" — შალვა პაპუაშვილი შვედეთზე
გადახედვა
-
ტაილანდში ტურისტებს ქელეხი რესტორანი ეგონათ, ჭირისუფლები კი მაინც გაუმასპინძლდნენ (ვიდეო) ტაილანდში ტურისტებს ქელეხი რესტორანი ეგონათ, ჭირისუფლები კი მაინც გაუმასპინძლდნენ (ვიდეო)
-
"არცთუ ისე აღმაშფოთებელი იყო", — ჩაპელ როუნი გრემის ჩაცმულობის კრიტიკას პასუხობს "არცთუ ისე აღმაშფოთებელი იყო", — ჩაპელ როუნი გრემის ჩაცმულობის კრიტიკას პასუხობს
გადახედვა
-
პროკურატურა: ვაგონსარემონტო ქარხნის რამდენიმე მისამართზე ჩხრეკები ჩატარდა პროკურატურა: ვაგონსარემონტო ქარხნის რამდენიმე მისამართზე ჩხრეკები ჩატარდა
გადახედვა
-
კინოდაჯილდოება — ელისო 2026 ნამუშევრების მიღებას იწყებს კინოდაჯილდოება — ელისო 2026 ნამუშევრების მიღებას იწყებს
-
ეს პარლამენტარი საკუთარი ხალხის დაცვას ტყუილისა და შვედეთის შეურაცხყოფას ამჯობინებს — შვედი დეპუტატი ირაკლი კირცხალიას ეს პარლამენტარი საკუთარი ხალხის დაცვას ტყუილისა და შვედეთის შეურაცხყოფას ამჯობინებს — შვედი დეპუტატი ირაკლი კირცხალიას
გადახედვა
-
საფრანგეთში სოციალურ ქსელ X-ის ოფისები გაჩხრიკეს — დაკითხვაზე ილონ მასკიც დაიბარეს საფრანგეთში სოციალურ ქსელ X-ის ოფისები გაჩხრიკეს — დაკითხვაზე ილონ მასკიც დაიბარეს
გადახედვა
-
საქართველოს ბანკის YouTube პროექტ Creator-ის გამარჯვებული ვერიკო ბაზალი გახდა საქართველოს ბანკის YouTube პროექტ Creator-ის გამარჯვებული ვერიკო ბაზალი გახდა
-
შალვა პაპუაშვილი: უნდა ვიფიქროთ, როგორ შეიძლება ექსტრემისტული გამოვლინებების მოწესრიგება შალვა პაპუაშვილი: უნდა ვიფიქროთ, როგორ შეიძლება ექსტრემისტული გამოვლინებების მოწესრიგება
გადახედვა
-
ორსულობისას ნედლი რძის მოხმარებას ახალშობილის გარდაცვალება მოჰყვა ორსულობისას ნედლი რძის მოხმარებას ახალშობილის გარდაცვალება მოჰყვა
გადახედვა
-
შალვა პაპუაშვილის თქმით, საქართველო აშშ-თან პოლიტიკურ ურთიერთობასთან დაკავშირებით კვლავ მოლოდინის რეჟიმშია შალვა პაპუაშვილის თქმით, საქართველო აშშ-თან პოლიტიკურ ურთიერთობასთან დაკავშირებით კვლავ მოლოდინის რეჟიმშია
გადახედვა
-
მასწავლებელი, რომელმაც წიგნების აკრძალვა გააპროტესტა და ლიცენზია ჩამოართვეს მასწავლებელი, რომელმაც წიგნების აკრძალვა გააპროტესტა და ლიცენზია ჩამოართვეს
გადახედვა
-
ბორჯღალოსნები 2026 წელს რაგბი ევროპის ჩემპიონატით იწყებენ ბორჯღალოსნები 2026 წელს რაგბი ევროპის ჩემპიონატით იწყებენ
კომენტარები