გამოცემა ეკონომისტმა წლის სახელმწიფოდ სომხეთი დაასახელა
ფოტო: economist.com
მსოფლიოში ერთ-ერთმა ყველაზე გავლენიანმა ბრიტანულმა ჟურნალმა, The Economist წლის ქვეყნად სომხეთი დაასახელა. ნომინაციაში წლის სახელმწიფო გამარჯვებულს უშუალოდ ჟურნალის თანამშრომლები ასახელებენ. როგორც წესი, წლის სახელმწიფოდ იმ ქვეყანას ასახელებენ, რომელშიც უკანასკნელი 12 თვის მანძილზე მნიშვნელოვნად გაუმჯობესდა დემოკრატიისა და თავისუფლების ხარისხი. გამოცემას არჩევანი სომხეთს, ეთიოპიასა და მალაიზიას შორის უნდა გაეკეთებინა.
მალაიზია
მალაიზიაში 2018 წელი მნიშვნელოვანი ცვლილებების წელი იყო. პ 1950 წლის შემდეგ პირველად, მმართველმა პარტიამ დაკარგა უმრავლესობა, არჩევნებში ქვეყნის ისტორიაში პირველად ოპოზიციურმა პარტიამ გაიმარჯვა. დააკავეს ყოფილი პრემიერ-მინისტრი, ნაჯიბ რაზაქი, რომლის პირად საბანკო ანგარიშებზე დაახლოებით 700 მილიონი დოლარი აღმოაჩინეს. მიუხედავად განხორციელებული ცვლილებებისა, გამარჯვებული ოპოზიციის ლიდერი და უკვე მოქმედი პრემიერ-მინისტრი, მაჰატჰირ მოჰამადი ჯერჯერობით უარს ამბობს ქვეყანაში რასობრივი დისკრიმინაციის წინააღმდეგ ბრძოლაზე. ის მთელი ძალაუფლების ერთპიროვნულ კონსოლიდაციას ცდილობს, ჯერჯერობით უცნობია, თუ როგორ განვითარდება მოვლენები.
ეთიოპია
ამ აფრიკული სახელმწიფოსთვის 2018 წელი, მეტად ექსტრაორდინალური და უჩვეულო გამოდგა. ეთიოპია, რომელიც 11 მილიონი ადამიანის სამშობლოა, მეოცე საუკუნის განმავლობაში მარქსისტული დიქტატორული რეჟიმების მიერ იმართებოდა. ქვეყანაში რამდენიმე ათეული ეთნიკური უმცირესობა ცხოვრობს, რომლებიც ერთმანეთთან მუდმივად დაპირისპირებულები არიან. ხშირია შეირაღებული დაპირისპირება ეთნიკურ ნიადაგზე. წელს ქვეყნის მმართველი პარტიის ლიდერი რეფორმატორი, აბი აჰმედი გახდა. აჰმედ ბიამ ბოლო 12 თვის წლის მანძილზე, ქვეყნის დემოკრატიისთვის მნიშვნელოვანი რამდენიმე რეფორმა წამოიწყო. მათ შორის, მან გაათავისუფლა პოლიტიკური პატიმრები, ასევე, მშვიდობა დაამყარა მეზობელ ერიტრეასთან, რომელთანაც ქვეყანას ბოლო რამდენიმე წლის მანძილზე საომარ მდგომარეობა ჰქონდა. აბი აჰმედი სახელმწიფოს კონტროლის ქვეშ მოქცეული ეკონომიკისა და პრესის ლიბერალიზაციას ცდილობს.
მიუხედავად ამისა, ჯერჯერობით, უცნობია, რამდენად შეძლებს აბი აჰმედი ქვეყანაში არსებული დამანგრეველი, მწვავე ეთნიკური დაპირისპირების მოგვარებას.
სომხეთი
2018 წლის გაზაფხულზე სომხეთში განვითარებული მოვლენები ბევრისთვის დიდ მოულოდნელობად იქცა. ყოფილმა პრეზიდენტმა, სერჟ სარგსიანმა, მმართველობის ვადის გაგრძელება პუტინის მსგავსად სცადა, თუმცა სარგსიანის გეგმებს ფართო საზოგადოებრივი ქუჩის პროტესტი მოყვა. სომხეთის მოსახლეობა კორუფციისა და სტაგნაციის წინააღმდეგ გამოვიდა, მოძრაობის ლიდერი ყოფილი ჟურნალისტი და მაშინდელი დეპუტატი, ნიკოლ ფაშინიანი გახდა. ფაშინიანმა მაისის შემდეგ მოახერხერხა ჩაეტარებინა თავისუფალი საპარლამენტო არჩევნები და ამ არჩევნებზე მოსახლეობის 70 პროცენტის მხარდაჭერაც მოიპოვა. ამ რთული პროცესების მიუხედავად, ქვეყანაში რევოლუციამ უსისხლოდ ჩაიარა.
ჯერჯერობით, არ მოგვარებულა სომხეთისა და აზერბაიჯანის ტერიტორიული დავა, თუმცა უძველეს სახელმწიფოს ტურბულენტურ რეგიონში აქვს შანსი მნიშვნელოვნად გაიუმჯობესოს თავისი მდგომარეობა.
გამოცემა აღნიშნულ ჯილდოს 2013 წლიდან გასცემს.
-
OpenAI-მ ხელოვნური ინტელექტის "ყველაზე ჭკვიანი და ინტუიციური" მოდელი გამოუშვა — გაიცანით GPT-5.5 OpenAI-მ ხელოვნური ინტელექტის "ყველაზე ჭკვიანი და ინტუიციური" მოდელი გამოუშვა — გაიცანით GPT-5.5
გადახედვა
-
სად მთავრდება ირმის ნახტომი? — მეცნიერები შესაძლო პასუხს გვთავაზობენ სად მთავრდება ირმის ნახტომი? — მეცნიერები შესაძლო პასუხს გვთავაზობენ
გადახედვა
-
ვინ არიან ComCom-ის ახალი წევრები? ვინ არიან ComCom-ის ახალი წევრები?
გადახედვა
-
"საფარი": "საფარი" ლ. ჭ.-ს მიერ ქალის გაუპატიურების შესაძლო ფაქტზე დაწყებულ საქმეში ჩაერთო "საფარი": "საფარი" ლ. ჭ.-ს მიერ ქალის გაუპატიურების შესაძლო ფაქტზე დაწყებულ საქმეში ჩაერთო
გადახედვა
-
ადამ კადიროვმა ჩეჩნეთში ენერგეტიკული სასმელი K13 გამოუშვა ადამ კადიროვმა ჩეჩნეთში ენერგეტიკული სასმელი K13 გამოუშვა
გადახედვა
-
საქართველოს ბანკის sCoolApp-ში ტრივიას მარკეტში ბიბლუსის, XS Toys-ისა და პეპელას ვაუჩერები დაემატა საქართველოს ბანკის sCoolApp-ში ტრივიას მარკეტში ბიბლუსის, XS Toys-ისა და პეპელას ვაუჩერები დაემატა
-
"სიზმრისეული სამყარო" — მსოფლიოში პირველი LSD გამოცდილების უცნაური ისტორია "სიზმრისეული სამყარო" — მსოფლიოში პირველი LSD გამოცდილების უცნაური ისტორია
გადახედვა
-
თბილისი თუ ბათუმი — სად არის უფრო მომგებიანი ცხოვრება, საცხოვრებლის შეძენა ან ქირა თბილისი თუ ბათუმი — სად არის უფრო მომგებიანი ცხოვრება, საცხოვრებლის შეძენა ან ქირა
-
ტრამპი მიიჩნევს, რომ G20-ის სამიტზე პუტინის ჩამოსვლა "ძალიან სასარგებლო იქნებოდა“ ტრამპი მიიჩნევს, რომ G20-ის სამიტზე პუტინის ჩამოსვლა "ძალიან სასარგებლო იქნებოდა“
გადახედვა
-
არ მოუსმინო მათ, ვინც გეუბნება, რომ უკვე გაიზარდე — გაეცანით მარი სუხიშვილის ინტერვიუს არ მოუსმინო მათ, ვინც გეუბნება, რომ უკვე გაიზარდე — გაეცანით მარი სუხიშვილის ინტერვიუს
-
მოსამართლემ ირაკლი კობახიძის წინააღმდეგ მზია ამაღლობელის სარჩელზე საქმის წარმოება შეწყვიტა მოსამართლემ ირაკლი კობახიძის წინააღმდეგ მზია ამაღლობელის სარჩელზე საქმის წარმოება შეწყვიტა
გადახედვა
-
Stranger Things-ის ანიმაციური სერიალი დეპრესიული და გაცვეთილია — რას წერენ კრიტიკოსები Stranger Things-ის ანიმაციური სერიალი დეპრესიული და გაცვეთილია — რას წერენ კრიტიკოსები
გადახედვა
-
უნგრეთის ისტორიაში პირველად, მინისტრის პოსტს უსინათლო ვილმოშ კატაი-ნემეტი დაიკავებს უნგრეთის ისტორიაში პირველად, მინისტრის პოსტს უსინათლო ვილმოშ კატაი-ნემეტი დაიკავებს
გადახედვა
-
ილონ მასკი VS სემ ალტმანი: რას გვიყვება სასამართლოში წარმოდგენილი უხერხული დოკუმენტები ილონ მასკი VS სემ ალტმანი: რას გვიყვება სასამართლოში წარმოდგენილი უხერხული დოკუმენტები
გადახედვა
-
თბილისის წიგნის ბაზრობა დაიწყო — რა სიახლეები არ უნდა გამოგრჩეს? თბილისის წიგნის ბაზრობა დაიწყო — რა სიახლეები არ უნდა გამოგრჩეს?
გადახედვა
-
სპს: მხედველობაში მიღებულ იქნა უშუალოდ მსჯავრდებულ ზვიად რატიანის უსაფრთხოებასთან დაკავშირებული ინფორმაცია სპს: მხედველობაში მიღებულ იქნა უშუალოდ მსჯავრდებულ ზვიად რატიანის უსაფრთხოებასთან დაკავშირებული ინფორმაცია
გადახედვა
-
დაწურული თუ მთლიანი — რატომ სჯობს ვაშლის ჭამა მის დალევას დაწურული თუ მთლიანი — რატომ სჯობს ვაშლის ჭამა მის დალევას
-
რამდენიმე აზერბაიჯანულ გემს ევროკავშირის მიერ დაწესებული სანქციები მოეხსნა რამდენიმე აზერბაიჯანულ გემს ევროკავშირის მიერ დაწესებული სანქციები მოეხსნა
გადახედვა
-
საგარეო უწყებაში უნდა დაიბარონ. ეს პოლიტიკური დემარშიცაა — გია ვოლსკი პაველ ჰერჩინსკიზე საგარეო უწყებაში უნდა დაიბარონ. ეს პოლიტიკური დემარშიცაა — გია ვოლსკი პაველ ჰერჩინსკიზე
გადახედვა
-
ჯივიპის მფლობელი აქუალია ამერიკაში, ტეხასის შტატში, წყლის კრიტიკულ დეფიციტს ინოვაციური პროექტით გადაჭრის ჯივიპის მფლობელი აქუალია ამერიკაში, ტეხასის შტატში, წყლის კრიტიკულ დეფიციტს ინოვაციური პროექტით გადაჭრის
-
პენ საქართველო: ვგმობთ პოეტ ზვიად რატიანისთვის მკაცრი რეჟიმის განსაზღვრას პენ საქართველო: ვგმობთ პოეტ ზვიად რატიანისთვის მკაცრი რეჟიმის განსაზღვრას
გადახედვა



კომენტარები