როგორ აღმოჩნდა "უფრთო" ჩიტი შუა ოკეანეში, უკაცრიელ კუნძულზე? საიდუმლო ამოხსნილია
ფოტო: brian.gratwicke/Flickr/CC 2.0
უკვე თითქმის ერთი საუკუნეა, რაც მეცნიერები ცდილობენ დაადგინონ, თუ როგორ მოხვდა მსოფლიოს ყველაზე პატარა "უფრთო" ჩიტი სამხრეთ ატლანტიკის შუაში არსებულ დაუსახლებელ კუნძულზე.
ლაინა (Atlantisia Rogersi) უკაცრიელ კუნძულზე გამომწყვდეული პატარა ჩიტია, რომელსაც ფრენის უნარი არ გააჩნია. მისი სიგრძე მაქსიმუმ 17 სანტიმეტრს აღწევს. ლაინას ეს კონკრეტული სახეობა მსოფლიოში მხოლოდ ამ კუნძულზე ცხოვრობს, რის გამოც მისი ევოლუციური წარსულის განსაზღვრა რთულია.
როდესაც მეცნიერებმა ჩიტი პირველად აღმოაჩინეს, მათ ჩათვალეს, რომ ფრინველის წინაპრები კუნძულზე რომელიმე სახმელეთო ხიდის საშუალებით მოხვდნენ, რომელიც უკვე დიდი ხანია ოკეანემ დაფარა.
როგორც დნმ-ის თანამედროვე ანალიზით ირკვევა, ლაინას წინაპრებს ფრთები ჰქონდათ და ისინი კუნძულზე დაახლოებით 1.5 მილიონი წლის წინ მოფრინდნენ. დღეს, ფრინველის ყველაზე ახლო გენეტიკური ნათესავები ჩრდილოეთ და სამხრეთ ამერიკაში ცხოვრობენ. მეცნიერების თქმით, ეს ნიშნავს, რომ ლაინას წინაპრებმა მოგზაურობა სამხრეთ ამერიკიდან დაიწყეს, თითქმის 3 000 კილომეტრი, ანუ ატლანტის ოკეანის ნახევარზე მეტი გადაიფრინეს და პირველივე შემხვედრ კუნძულზე გაჩერდნენ.
კუნძულის ადგილმდებარეობა
ფოტო: Google Maps
"როგორც ჩანს, ლაინებს ახალი კუნძულების კოლონიზაცია და განსხვავებულ გარემო პირობებთან შეგუება კარგად გამოსდით", - აცხადებს ევოლუციური ბიოლოგი და კვლევის ავტორი მარტინ სტერვანდერი.
ახალი კვლევის შედეგებით, კუნძულზე დასახლების შემდეგ ფრინველებმა გარკვეული ცვლილებები განიცადეს - წინაპრებისგან განსხვავებით, ლაინებს ახლა უფრო ძლიერი ფეხები, გრძელი ნისკარტი და განსხვავებული შეფერილობა აქვთ.
ლაინამ ასევე დაკარგა ფრენის შესაძლებლობა - უნარი, რომელიც დიდ ენერგიას მოითხოვს. ლაინებს ფრთები კვლავ გააჩნიათ, თუმცა ისინი ფრენისთვის ზედმეტად პატარაა.
"ფრინველს კუნძულზე არავინ ემტერება, შესაბამისად მათ მტაცებლებისგან გასაქცევად ფრთები არ სჭირდებათ. ათასობით წლის განმავლობაში კი მათ ნელ-ნელა ფრენის უნარი სრულად დაკარგეს", - აცხადებს სტერვანდერი.
კვლევის თანაავტორი ბენგ ჰენსონი აცხადებს, რომ ახლა მნიშვნელოვანია, არ დავუშვათ კუნძულზე უცხო სახეობების მოხვედრა, რადგან ამან შესაძლოა უიშვიათესი ლაინას გადაშენება გამოიწვიოს.
-
ყინულის დნობამ, შესაძლოა, ანტარქტიდაზე ოქროთი და სხვა მინერალებით მდიდარი მიწები გააჩინოს ყინულის დნობამ, შესაძლოა, ანტარქტიდაზე ოქროთი და სხვა მინერალებით მდიდარი მიწები გააჩინოს
გადახედვა
-
შემდეგი პოდკასტი: რამდენად მნიშვნელოვანია მეცნიერების ფილოსოფიურად გააზრება შემდეგი პოდკასტი: რამდენად მნიშვნელოვანია მეცნიერების ფილოსოფიურად გააზრება
-
ზელენსკის თქმით, უკრაინამ მტრის პოზიციები ქვეითების გარეშე, მხოლოდ რობოტებით დაიკავა ზელენსკის თქმით, უკრაინამ მტრის პოზიციები ქვეითების გარეშე, მხოლოდ რობოტებით დაიკავა
გადახედვა
-
შოთა ბერეკაშვილი: პატივი უნდა ვცეთ კომისიის მუშაობას შოთა ბერეკაშვილი: პატივი უნდა ვცეთ კომისიის მუშაობას
გადახედვა
-
პეტერ მადიარი აცხადებს, რომ აღარ დააფინანსებს CPAC-ს, რომელსაც "ოცნების" ლიდერები ყოველ წელს ესწრებოდა პეტერ მადიარი აცხადებს, რომ აღარ დააფინანსებს CPAC-ს, რომელსაც "ოცნების" ლიდერები ყოველ წელს ესწრებოდა
გადახედვა
-
ოპოზიციური ალიანსი: დღეს, ქართული ენის დღეს, ქართული ენა კვლავ იდევნება ოპოზიციური ალიანსი: დღეს, ქართული ენის დღეს, ქართული ენა კვლავ იდევნება
გადახედვა
-
ზელენსკი აცხადებს, რომ ნავთობსადენ "დრუჟბას" სარემონტო სამუშაოები აპრილის ბოლოსთვის დასრულდება ზელენსკი აცხადებს, რომ ნავთობსადენ "დრუჟბას" სარემონტო სამუშაოები აპრილის ბოლოსთვის დასრულდება
გადახედვა
-
ვულოცავ მადიარს და მის გუნდს სერიოზულ გამარჯვებას. მისასალმებელია ის პროცესი, რაც ვნახეთ უნგრეთში ვულოცავ მადიარს და მის გუნდს სერიოზულ გამარჯვებას. მისასალმებელია ის პროცესი, რაც ვნახეთ უნგრეთში
გადახედვა
-
მეწარმე ქალთა განვითარების პროგრამა ზუგდიდში გაიმართება — პროგრამის მხარდამჭერია საქართველოს ბანკი მეწარმე ქალთა განვითარების პროგრამა ზუგდიდში გაიმართება — პროგრამის მხარდამჭერია საქართველოს ბანკი
-
2026 წლის 1-ელი ივლისიდან კვების ობიექტების მიერ მომხმარებლისთვის სასმელების პლასტმასის ბოთლებით მიწოდება აიკრძალება 2026 წლის 1-ელი ივლისიდან კვების ობიექტების მიერ მომხმარებლისთვის სასმელების პლასტმასის ბოთლებით მიწოდება აიკრძალება
გადახედვა
-
ლადო ბოჟაძე სახელმწიფო ფარმაცევტული ქარხნის შექმნის ინიციატივით გამოდის ლადო ბოჟაძე სახელმწიფო ფარმაცევტული ქარხნის შექმნის ინიციატივით გამოდის
გადახედვა
-
დაეჯერებინათ და ეროვნული ბანკისგან მოეთხოვათ ფულის ბეჭდვის შეჩერება. მალევე დაინახავდნენ შედეგს — ალექსანდრე რაქვიაშვილი ფასების შემსწავლელ კომისიაზე დაეჯერებინათ და ეროვნული ბანკისგან მოეთხოვათ ფულის ბეჭდვის შეჩერება. მალევე დაინახავდნენ შედეგს — ალექსანდრე რაქვიაშვილი ფასების შემსწავლელ კომისიაზე
გადახედვა
-
ომბუდსმენი აცხადებს, რომ აფგან სადიგოვის საკითხი საჭიროებს სამართლებრივ შესწავლას ომბუდსმენი აცხადებს, რომ აფგან სადიგოვის საკითხი საჭიროებს სამართლებრივ შესწავლას
გადახედვა
-
თურქეთში 18 წლის თავდამსხმელმა სკოლაში ცეცხლი გახსნა — დაიჭრა 16 ადამიანი, თავდამსხმელმა კი თავი მოიკლა თურქეთში 18 წლის თავდამსხმელმა სკოლაში ცეცხლი გახსნა — დაიჭრა 16 ადამიანი, თავდამსხმელმა კი თავი მოიკლა
გადახედვა
-
შსს: კახეთში კაცმა მეზობელი მოკლა შსს: კახეთში კაცმა მეზობელი მოკლა
გადახედვა
-
პარტია "გახარია საქართველოსთვის" მიხეილ ყაველაშვილს პატიმრობაში მყოფი ჭიათურელი მაღაროელების შეწყალების შუამდგომლობით მიმართავს პარტია "გახარია საქართველოსთვის" მიხეილ ყაველაშვილს პატიმრობაში მყოფი ჭიათურელი მაღაროელების შეწყალების შუამდგომლობით მიმართავს
გადახედვა
-
Zeekr 8X — ახალ ლუქს კლასის დამუხტვად ჰიბრიდ — ზიკერ ცენტრი თეგეტას საქართველოს ბაზარზე ზაფხულში წარადგენს Zeekr 8X — ახალ ლუქს კლასის დამუხტვად ჰიბრიდ — ზიკერ ცენტრი თეგეტას საქართველოს ბაზარზე ზაფხულში წარადგენს
-
სახალხო დამცველი ევროსაბჭოს ადამიანის უფლებათა კომისარს შეხვდა სახალხო დამცველი ევროსაბჭოს ადამიანის უფლებათა კომისარს შეხვდა
გადახედვა
-
"ასეთი უპრეცედენტო ჩარევა გარედან, რომელიც ამ არჩევნებზე იყო უნგრეთში, მანამდე არ ყოფილა — ბოჟაძე უნგრეთის არჩევნებზე "ასეთი უპრეცედენტო ჩარევა გარედან, რომელიც ამ არჩევნებზე იყო უნგრეთში, მანამდე არ ყოფილა — ბოჟაძე უნგრეთის არჩევნებზე
გადახედვა
-
საია ქართველი ემიგრანტების საარჩევნო უფლებების დასაცავად სამართალწარმოებას იწყებს საია ქართველი ემიგრანტების საარჩევნო უფლებების დასაცავად სამართალწარმოებას იწყებს
გადახედვა
-
რას უსმენდნენ ასტრონავტები მთვარეზე — ნახეთ ფლეილისტი რას უსმენდნენ ასტრონავტები მთვარეზე — ნახეთ ფლეილისტი
გადახედვა
კომენტარები