ნახატი, რომელიც ყალბი ეგონათ, შესაძლოა, ნამდვილი რემბრანდტი აღმოჩნდეს
ფოტო: Ashmolean Museum
1980-იანი წლებიდან მოყოლებული საფოსტო ბარათის ზომის ნახატი ოქსფორდის უნივერსიტეტის ეშმოლის მუზეუმის საწყობში ინახებოდა. პორტრეტი, რომლის სახელიც წვერიანი კაცის თავია (Head of a Bearded Man), მუზეუმს 1951 წელს შესწირეს და ის თავიდან ჰოლანდიელი ოსტატის, რემბრანდტის, ორიგინალ ნამუშევრად განიხილებოდა. მიუხედავად ამისა, 1981 წელს მკვლევრებმა ნახატი ყალბად სცნეს და მუზეუმმა მისი საწყობში შენახვა გადაწყვიტა.
"ნახატზე საუბარი არავის სურდა, რადგან ის რემბრანდტის ასლი ეგონათ", — თქვა კურატორმა ან ვან კამპმა.
ახლა წვერიანი კაცი აპირებს, მნახველებისთვის ისევ ხელმისაწვდომი გახდეს: როგორც მუზეუმმა განაცხადა, ახალმა კვლევამ დაადასტურა, რომ ნახატი რემბრანდტის სახელოსნოში შეიქმნა — შესაძლოა, თვით ფერწერის ოსტატის მიერ. მას მალე მუზეუმის "ახალგაზრდა რემბრანდტის" გამოფენაზე გაიტანენ, რომელიც მხატვრის ნამუშევრების პირველ ათწლეულს მიმოიხილავს.
ვან კამპი ამბობს, რომ ის უკვე დიდი ხანია, ეჭვობდა, რომ ნახატი ნამდვილი იყო. როდესაც ეშმოლის მუზეუმმა "ახალგაზრდა რემბრანდტისთვის" მზადება დაიწყო, კურატორებმა წვერიანი კაცი პიტერ კლაინს მიუტანეს — დენდროქრონოლოგისტს, რომელიც ხის რგოლების ზრდის შესწავლით ხის ობიექტების დათარიღებაში სპეციალიზდება.
კლაინმა აღმოაჩინა, რომ ხის პანელი, რომელზეც წვერიანი კაცია დახატული, ბალტიის რეგიონში 1618 და 1628 წლებს შორის შუალედში მოჭრილ მუხის ხეს ეკუთვნის. Art Newspaper-ის მარტინ ბეილის ცნობით, ზუსტად იგივე ხეა გამოყენებული დაახლოებით 1630 წლის სხვა ორ ნაშრომში: რემბრანდტის კლდეზე მიჯაჭვულ ანდრომედასა (Andromeda Chained to the Rocks) და რემბრანდტის თანამშრომლის, იან ლივენსის, რემბრანდტის დედის პორტრეტში (Portrait of Rembrandt’s Mother).
"ხის გამოშრობისთვის მინიმუმ ორ წელს თუ გამოვყოფთ, შეგვიძლია, მტკიცედ განვაცხადოთ, რომ პორტრეტი 1620-1630 წლების შუალედში შეიქმნა", — განაცხადა კლაინმა.
ყველა ეს მტკიცებულება ერთად იმაზე მეტყველებს, რომ წვერიანი კაცი რემბრანდტის სტუდიაში შეიქმნა. თუმცა მკვლევრებს კვლევის გაგრძელება მოუწევთ იმის დასადგენად, ნახატი უშუალოდ ჰოლანდიელ ოსტატს ეკუთვნის თუ არა.
რემბრანდტს, მისი დროის ბევრი ხელოვანის მსგავსად, სტუდიაში ბევრი მოსწავლე ჰყავდა, რომელიც შეისწავლიდა და აკოპირებდა მის გამორჩეულ სტილს. მრავალი მათგანი თვითონაც წარმატებული მხატვარი გახდა.
რემბრანდტის გავლენიანობა მისი "ნამდვილი" ნამუშევრების გამოვლენას საკმაოდ რთულ ისტორიულ ამოცანად აქცევს. 1960-იან წლებში დაარსების დღიდან რემბრანდტის კვლევის პროექტი რემბრანდტის სტილის მსგავსი მრავალი ნამუშევრის უტყუარობის დადასტურებას ცდილობს, რაც ზოგჯერ კოლექციონერებს მრავალი მილიონი დოლარი უჯდებათ.
თებერვალში პენსილვანიის ალენთაუნის ხელოვნების მუზეუმმა განაცხადა, რომ მან ახალგაზრდა ქალის პორტრეტში (Portrait of a Young Woman) ნამდვილი რემბრანდტი ამოიცნო. რემბრანდტის კვლევის პროექტმა 1632 წლის ეს ნახატი 1979 წელს არ სცნო, მისი ავტორობა კითხვის ნიშნის ქვეშ დააყენა და მისი სტატუსი მხატვრის სტუდიაში დახატულ ნახატამდე ჩამოიყვანა. ექსპერტებმა არაერთი მაღალტექნოლოგიური მეთოდი გამოიყენეს, რათა ნამუშევარი ნამდვილად ორიგინალად ეღიარებინათ.
1777 წლის გამოფენის ცნობა, რომელიც წვერიანი კაცის თავის უკანა ნაწილზეა მიკრული, მას რემბრანდტის ნამუშევრად სცნობს.
არტ-დილერმა პერსი მურ ტერნერმა წვერიანი კაცი ეშმოლის მუზეუმს 1951 წელს გადასცა. ნახატის უკანა მხარეს 1777 წლის გამოფენის მინაწერი იყო, რომელიც მას რემბრანდტის ნამუშევრად სცნობდა, თუმცა 1981 წელს რემბრანდტის კვლევის პროექტმა გადაწყვიტა, რომ ნამუშევარი მე-17 საუკუნის რაღაც ეტაპზე "რემბრანდტის წრის გარეთ" მყოფი მხატვრის მიერ იყო შესრულებული.
წვერიანი კაცი წარმოგვიდგენს მოხუცებულ, გამელოტების პირას მყოფ კაცს, რომელიც, კლაინის თქმით, "მელანქოლიური მჭვრეტელობით" იყურება ქვემოთ.
"ზემოდან გადახატვისა და გახუნებული ლაქის შრეების მიუხედავად, ფუნჯის მეტყველი მონასმები მაინც თავისას შვრება და დადარდიანებულ სახეს გადმოგვცემს. თავის ამგვარი ეტიუდები რემბრანდტის ლეიდენის ნამუშევრებისთვის დამახასიათებელია და მათ თანამედროვეები დიდი მონდომებით აგროვებდნენ", — ამბობს დენდროქრონოლოგისტი.
ეშმოლის მუზეუმის კონსერვატორი ჯევონ თისლვუდი აღნიშნავს, რომ ტილოს პატარა ნაწილები "უცნობი ხელის" მიერაა დახატული. ამ დანამატებმა "მნიშვნელოვნად დაარღვია სიღრმისა და მოძრაობის ნატიფი ილუზია".
მას შემდეგ, რაც ნოემბერში "ახალგაზრდა რემბრანდტის" გამოფენა დაიხურება, გუნდი ნამუშევრის დეტალურ გაწმენდასა და აღდგენას გეგმავს.
"ერთი სული გვაქვს, გავიგოთ, რას აღმოვაჩენთ", — დაამატა თისლვუდმა.
-
შესაძლოა, დედამიწაზე კონტინენტები 4 მილიარდი წლის წინაც არსებობდა — კვლევა შესაძლოა, დედამიწაზე კონტინენტები 4 მილიარდი წლის წინაც არსებობდა — კვლევა
გადახედვა
-
უკრაინაში 157 სამხედრო ტყვე დააბრუნეს უკრაინაში 157 სამხედრო ტყვე დააბრუნეს
გადახედვა
-
ირაკლი კობახიძე: შეიძლება შედგეს ჯანსაღი მსჯელობა — რა პლუს-მინუსები აქვს, მაგალითად — ევროინტეგრაციას ირაკლი კობახიძე: შეიძლება შედგეს ჯანსაღი მსჯელობა — რა პლუს-მინუსები აქვს, მაგალითად — ევროინტეგრაციას
გადახედვა
-
7 თებერვალს ექსპოჯორჯიაში პროფესიული დისკუსია "ერთად დავიცვათ გონიო და კრწანისი" გაიმართება (edited) 7 თებერვალს ექსპოჯორჯიაში პროფესიული დისკუსია "ერთად დავიცვათ გონიო და კრწანისი" გაიმართება (edited)
გადახედვა
-
რამდენად განსაზღვრავს სიცოცხლის ხანგრძლივობას გენეტიკა რამდენად განსაზღვრავს სიცოცხლის ხანგრძლივობას გენეტიკა
გადახედვა
-
ყველაფერი, რაც წელს Apple TV+ზე გამოვა ყველაფერი, რაც წელს Apple TV+ზე გამოვა
გადახედვა
-
თიბისის მხარდაჭერით AI ლიგა დაიწყო — გზა საერთაშორისო AI ოლიმპიადებისკენ თიბისის მხარდაჭერით AI ლიგა დაიწყო — გზა საერთაშორისო AI ოლიმპიადებისკენ
-
$1 მლნ-ზე მეტი ღირებულების ქონების მოპარვისთვის ნიუ-იორკში 48 წლის ქართველი დააკავეს $1 მლნ-ზე მეტი ღირებულების ქონების მოპარვისთვის ნიუ-იორკში 48 წლის ქართველი დააკავეს
გადახედვა
-
"რატის ბარში" 18 წლის ბიჭის მკვლელობისთვის ბრალდებულ ივანე გიგლემიანს უვადო პატიმრობა მიესაჯა "რატის ბარში" 18 წლის ბიჭის მკვლელობისთვის ბრალდებულ ივანე გიგლემიანს უვადო პატიმრობა მიესაჯა
გადახედვა
-
10+ ქვიზი, რომლებიც იანვარში მოგიმზადეთ და შეიძლება გამოგრჩა 10+ ქვიზი, რომლებიც იანვარში მოგიმზადეთ და შეიძლება გამოგრჩა
გადახედვა
-
IPN: ეუთო "მოსკოვის მექანიზმით" გათვალისწინებული ექსპერტთა მისიის დაკომპლექტების პროცესშია IPN: ეუთო "მოსკოვის მექანიზმით" გათვალისწინებული ექსპერტთა მისიის დაკომპლექტების პროცესშია
გადახედვა
-
TRIPP-ის პროექტის ფარგლებში აშშ-ის დელეგაცია სომხეთში ჩავიდა TRIPP-ის პროექტის ფარგლებში აშშ-ის დელეგაცია სომხეთში ჩავიდა
გადახედვა
-
საამიროებში პირველი გენეტიკური ბიოსაცავის შექმნას აპირებენ საამიროებში პირველი გენეტიკური ბიოსაცავის შექმნას აპირებენ
გადახედვა
-
ევროსაბჭო უკრაინას €90 მლრდ-ის ფინანსურ დახმარებას გაუწევს ევროსაბჭო უკრაინას €90 მლრდ-ის ფინანსურ დახმარებას გაუწევს
გადახედვა
-
არსებობს მდინარე, რომელიც მაღლა "მიედინება" — მეცნიერებმა სავარაუდო მიზეზს მიაკვლიეს არსებობს მდინარე, რომელიც მაღლა "მიედინება" — მეცნიერებმა სავარაუდო მიზეზს მიაკვლიეს
გადახედვა
-
ევროკომისია: "გრანტების შესახებ" კანონის გამკაცრება სრულ წინააღმდეგობაში მოვა ევროკავშირში გაწევრიანების პროცესთან" ევროკომისია: "გრანტების შესახებ" კანონის გამკაცრება სრულ წინააღმდეგობაში მოვა ევროკავშირში გაწევრიანების პროცესთან"
გადახედვა
-
მარკო მიხელსონი: საქართველოს არალეგიტიმური ხელისუფლების წარმომადგენლები საკუთარ ხალხს ტერორისტებად მიიჩნევენ მარკო მიხელსონი: საქართველოს არალეგიტიმური ხელისუფლების წარმომადგენლები საკუთარ ხალხს ტერორისტებად მიიჩნევენ
გადახედვა
-
მარიამ რამაზაშვილი კონკურსის “ევროკავშირის პრიზი ჟურნალისტიკაში” ფინალისტია მარიამ რამაზაშვილი კონკურსის “ევროკავშირის პრიზი ჟურნალისტიკაში” ფინალისტია
გადახედვა
-
სტუ PUBLICIST.GE-ს მიერ გავრცელებული ინფორმაციას თანხების გაფლანგვასთან დაკავშირებით სიყალბეს უწოდებს სტუ PUBLICIST.GE-ს მიერ გავრცელებული ინფორმაციას თანხების გაფლანგვასთან დაკავშირებით სიყალბეს უწოდებს
გადახედვა
-
ნეიტრალური საქართველო "იმედს" და "რუსთავი 2-ს" მოუწოდებს, ევროინტეგრაციაზე დებატები დაიწყონ ნეიტრალური საქართველო "იმედს" და "რუსთავი 2-ს" მოუწოდებს, ევროინტეგრაციაზე დებატები დაიწყონ
გადახედვა
-
თამარ ტალიაშვილი აშშ-ის სახდეპის წარმომადგენლებს შეხვდა თამარ ტალიაშვილი აშშ-ის სახდეპის წარმომადგენლებს შეხვდა
გადახედვა

კომენტარები