სამართალი სიცოცხლის ფასად — შიმშილობის 5 ისტორია
ფოტო: On.g
შიმშილობა, პროტესტის გამოხატვის უკიდურესი ფორმაა. როდესაც ქვეყანაში სიტყვა უგულებელყოფილია და სამართალი არსად ჩანს, სხეული თავად იქცევა ბრძოლის ველად. პოლიტპატიმრებიდან დაწყებული სამოქალაქო უფლებებისთვის მებრძოლი ლიდერებით დამთავრებული, ისტორია სავსეა შემთხვევებით, როდესაც ადამიანებმა სამართლიანობის მოთხოვნით საკვებზე უარი თქვეს.
მოგითხრობთ ხუთ ისტორიულ ამბავზე, რომელიც აჩვენებს, თუ როგორ შეიძლება შიმშილი როგორც პროტესტი, ძლიერი განაცხადი გახდეს.
1. შიმშილობა საბჭოთა გულაგებში
ფოტო: Libcom
1930-1950-იან წლებში, სტალინის საბჭოთა კავშირის სასტიკ ბანაკებში პოლიტპატიმრები — ინტელექტუალების, დისიდენტებისა და ეთნიკური უმცირესობების ჩათვლით, შიმშილობას იყენებდნენ, როგორც რეჟიმისთვის წინააღმდეგობის გაწევის ერთადერთ საშუალებას. მოშიმშილეები ითხოვდნენ უკეთეს პირობებსა და სამართლიან სასამართლო პროცესს. საბჭოთა ხელისუფლებამ პროტესტს იძულებითი კვებითა და სხვა მკაცრი სასჯელებით უპასუხა, მაგრამ შიმშილობა რეპრესიული სისტემის წინააღმდეგ ბრძოლის სიმბოლო გახდა.
2. ბობი სენდსი და ირლანდიელი მოშიმშილეები
ფოტო: Irishpost
1981 წელს ათმა ირლანდიელმა რესპუბლიკელმა პატიმარმა, მათ შორის ბობი სენდსმა, პოლიტპატიმრის სტატუსის მოთხოვნით შიმშილობა დაიწყო. ამ აქტმა ხაზი გაუსვა ციხეში არსებული პირობების არაადამიანურობას და პოლიტიკური პატიმრებისთვის ძირითადი უფლებების უარყოფას. სენდსი 66 დღიანი შიმშილობის შემდეგ გარდაიცვალა, მაგრამ ის ბრიტანეთის მმართველობის წინააღმდეგ ბრძოლის სიმბოლო გახდა. მის დაკრძალვას 100 000-ზე მეტი ადამიანი დაესწრო. ამ პროტესტმა გლობალური ყურადღება ჩრდილოეთ ირლანდიის კონფლიქტზე მიაპყრო. მიუხედავად იმისა, რომ მისი მოთხოვნები დაუყოვნებლივ არ დაკმაყოფილდა, ირლანდიელი მოშიმშილეების სულისკვეთებამ დიდი გავლენა იქონია შემდგომ პოლიტიკურ ცვლილებებზე.
3. განდის შიმშილობა მშვიდობისთვის
ფოტო: History
ინდოეთის დამოუკიდებლობის მოძრაობის ლიდერმა, მაჰათმა განდიმ შიმშილობა პოლიტიკური პროტესტისა და მორალური დარწმუნების ფორმად არაერთხელ გამოიყენა. მისი შიმშილობა ინდურ-მუსლიმანურ კონფლიქტებისა და ბრიტანეთის კოლონიალური ხელისუფლების მიმართ პროტესტს გამოხატავდა. მაგალითად, 1948 წელს, ინდოეთის დამოუკიდებლობის მოპოვებიდან რამდენიმე თვის შემდეგ, დელიში ინდუს-მუსლიმთა კონფლიქტის შესაჩერებლად მისმა შიმშილობამ ღრმა ფსიქოლოგიური და პოლიტიკური გავლენა მოახდინა, აიძულა ხელისუფლება და საზოგადოება გადაეხედათ თავიანთი ქმედებებისთვის. მან არაერთი ადამიანი შთააგონა, გამოეყენებინათ მშვიდობიანი სამოქალაქო დაუმორჩილებლობა, როგორც ცვლილების ინსტრუმენტი.
4. ინეს მილჰოლანდის სოლიდარობა სუფრაჟისტებს
ფოტო: pbslearningmedia
ინეს მილჰოლანდი იყო ქალთა უფლებების მცველი, რომელმაც პატიმრობაში მყოფ სუფრაჟისტებს სოლიდარობა გამოუცხადა და მათ მსგავსად შიმშილობა დაიწყო. მართალია, ინესის შიმშილობის აქტი არ იყო ხანგრძლივი, მაგრამ რადიკალური აქტივიზმისგან გამოფიტული სუფრაჟისტის ჯანმრთელობას სერიოზული ზიანი მიადგა. ინესი 1916 წელს სიტყვით გამოსვლისას შეუძლოდ გახდა, დაეცა და მალევე გარდაიცვალა. მისი სიკვდილი შეერთებულ შტატებში ქალებისთვის ხმის მიცემის უფლების მისაღებად საბოლოო ბიძგი გახდა.
5. ხადერ ადნანი — პატიმრობა ბრალის გარეშე
ფოტო: aljazeera
პალესტინელმა აქტივისტმა ხადერ ადნანმა გამოიყენა შიმშილობა, როგორც იარაღი ისრაელის მხრიდან ადმინისტრაციული პატიმრობის პოლიტიკის გასაპროტესტებლად(პატიმრობა ბრალის გარეშე). მისი ყველაზე დიდხნიანი შიმშილობა 2012 წელს 87 დღე გაგრძელდა, რის შემდეგაც ხადერი გაათავისუფლეს. თუმცა, 2023 წელს, საკვების გარეშე გატარებული 86 დღის შემდეგ, ის ისრაელის ციხეში გარდაიცვალა. ხადერის განმეორებითმა პროტესტებმა ის პალესტინის წინააღმდეგობის მნიშვნელოვან ფიგურად აქცია.
-
დიდი ბრიტანეთის მიერ რუსეთის წინააღმდეგ დაწესებულ სანქციების სიაში საქართველოში რეგისტრირებული 3 კომპანია მოხვდა დიდი ბრიტანეთის მიერ რუსეთის წინააღმდეგ დაწესებულ სანქციების სიაში საქართველოში რეგისტრირებული 3 კომპანია მოხვდა
გადახედვა
-
სომხეთმა და აშშ-მ ყოვლისმომცველი სტრატეგიული პარტნიორობის ქარტიას მოაწერეს ხელი სომხეთმა და აშშ-მ ყოვლისმომცველი სტრატეგიული პარტნიორობის ქარტიას მოაწერეს ხელი
გადახედვა
-
ნიკოლოზ ხატიაშვილმა პრაღის გლობალური უსაფრთხოების ფორუმზე 30-მდე მაღალი დონის შეხვედრა გამართა ნიკოლოზ ხატიაშვილმა პრაღის გლობალური უსაფრთხოების ფორუმზე 30-მდე მაღალი დონის შეხვედრა გამართა
გადახედვა
-
ჩარლზ III: მე და ჩემი მეუღლე გულთბილად ვულოცავთ ქართველ ხალხს საქართველოს დამოუკიდებლობის დღეს ჩარლზ III: მე და ჩემი მეუღლე გულთბილად ვულოცავთ ქართველ ხალხს საქართველოს დამოუკიდებლობის დღეს
გადახედვა
-
"მანქანა ტექნიკით წაგვართვა პოლიციამ" — პოლიცია ოპოზიციის ალიანსს აქციაზე ტექნიკის შეტანის უფლებას არ აძლევს "მანქანა ტექნიკით წაგვართვა პოლიციამ" — პოლიცია ოპოზიციის ალიანსს აქციაზე ტექნიკის შეტანის უფლებას არ აძლევს
გადახედვა
-
მარკო რუბიო სომხეთში ჩავიდა მარკო რუბიო სომხეთში ჩავიდა
გადახედვა
-
ბელარუსის ოპოზიციის ლიდერი სვეტლანა ტიხანოვსკაია ქართველ ხალხს დამოუკიდებლობის დღეს ულოცავს ბელარუსის ოპოზიციის ლიდერი სვეტლანა ტიხანოვსკაია ქართველ ხალხს დამოუკიდებლობის დღეს ულოცავს
გადახედვა
-
ალენ სიმონიანი: ვუსურვებთ მშვიდობას, კეთილდღეობასა და უწყვეტ პროგრესს საქართველოსა და მის ხალხს ალენ სიმონიანი: ვუსურვებთ მშვიდობას, კეთილდღეობასა და უწყვეტ პროგრესს საქართველოსა და მის ხალხს
გადახედვა
-
"26 მაისი ჩვენი ქვეყნის თავისუფლების, ერთიანობისა და ღირსების სიმბოლოა" — ომბუდსმენი ქართველებს 26 მაისს ულოცავს "26 მაისი ჩვენი ქვეყნის თავისუფლების, ერთიანობისა და ღირსების სიმბოლოა" — ომბუდსმენი ქართველებს 26 მაისს ულოცავს
გადახედვა
-
ისრაელის ელჩი ქართველებს დამოუკიდებლობის დღეს ულოცავს ისრაელის ელჩი ქართველებს დამოუკიდებლობის დღეს ულოცავს
გადახედვა
-
პოლონეთის, ლატვიის, ესტონეთის, რუმინეთის საგარეო უწყებები საქართველოს დამოუკიდებლობის დღეს ულოცავენ პოლონეთის, ლატვიის, ესტონეთის, რუმინეთის საგარეო უწყებები საქართველოს დამოუკიდებლობის დღეს ულოცავენ
გადახედვა
-
შიო III: ჭეშმარიტი თავისუფლება, პირველ რიგში, პასუხისმგებლობა, უფლის რწმენა და შინაგანი სიმტკიცე, პატიოსანი და ზნეობრივი ცხოვრებაა შიო III: ჭეშმარიტი თავისუფლება, პირველ რიგში, პასუხისმგებლობა, უფლის რწმენა და შინაგანი სიმტკიცე, პატიოსანი და ზნეობრივი ცხოვრებაა
გადახედვა
-
პარტნიორი ქვეყნების ლიდერები ირაკლი კობახიძეს საქართველოს დამოუკიდებლობის დღეს ულოცავენ პარტნიორი ქვეყნების ლიდერები ირაკლი კობახიძეს საქართველოს დამოუკიდებლობის დღეს ულოცავენ
გადახედვა
-
უნგრეთის პრემიერი პეტერ მადიარი საკუთარ და მინისტრების ხელფასებს 2-ჯერ ამცირებს უნგრეთის პრემიერი პეტერ მადიარი საკუთარ და მინისტრების ხელფასებს 2-ჯერ ამცირებს
გადახედვა
-
შალვა პაპუაშვილი: ზოგიერთს დღესაც სურს, მოგვინგრიოს ჩვენი ორი საყრდენი, არ ვიდგეთ ფეხზე, მათ წესებს მივყვეთ და საკუთარზე უარი ვთქვათ. ეს არ გამოვა შალვა პაპუაშვილი: ზოგიერთს დღესაც სურს, მოგვინგრიოს ჩვენი ორი საყრდენი, არ ვიდგეთ ფეხზე, მათ წესებს მივყვეთ და საკუთარზე უარი ვთქვათ. ეს არ გამოვა
გადახედვა
-
თვისუფლება გადამდებია — PSP | დამოუკიდებლობის დღისადმი მიძღვნილი ახალი კამპანია თვისუფლება გადამდებია — PSP | დამოუკიდებლობის დღისადმი მიძღვნილი ახალი კამპანია
-
ილჰამ ალიევი ირაკლი კობახიძეს საქართველოს დამოუკიდებლობის დღეს ულოცავს ილჰამ ალიევი ირაკლი კობახიძეს საქართველოს დამოუკიდებლობის დღეს ულოცავს
გადახედვა
-
დღეს, 26 მაისს, ოპოზიციის ალიანსის ორგანიზებით საპროტესტო აქცია გაიმართება დღეს, 26 მაისს, ოპოზიციის ალიანსის ორგანიზებით საპროტესტო აქცია გაიმართება
გადახედვა
-
თბილისის ერთ-ერთი კერძო ბაღში მცირეწლოვან აღსაზრდელზე ფიზიკურად ძალადობის ბრალდებით აღმზრდელი დააკავეს თბილისის ერთ-ერთი კერძო ბაღში მცირეწლოვან აღსაზრდელზე ფიზიკურად ძალადობის ბრალდებით აღმზრდელი დააკავეს
გადახედვა
-
მარკო რუბიო: აშშ-ის სახელით, ვულოცავ ქართველ ხალხს ეროვნულ დღეს მარკო რუბიო: აშშ-ის სახელით, ვულოცავ ქართველ ხალხს ეროვნულ დღეს
გადახედვა
-
26 მაისთან დაკავშირებული ღონისძიებები 12:00 საათიდან დაიწყება — პროგრამა 26 მაისთან დაკავშირებული ღონისძიებები 12:00 საათიდან დაიწყება — პროგრამა
გადახედვა

კომენტარები