ინდონეზიაში კლდის მხატვრობის უძველესი ნიმუში აღმოაჩინეს
ფოტო: Maxime Aubert/PA
ინდონეზიაში ერთ-ერთი მღვიმის კედელზე აღმოაჩინეს ნახატი, რომელზეც ასახულია სცენა, თუ როგორ ნადირობენ ნახევრად ადამიანისა და ნახევრად ცხოველის ფორმის ფიგურები ჯუჯა კამეჩსა და ღორზე.
ზოგიერთი მკვლევრის თანახმად, ეს ნახატი აქამდე აღმოჩენილი შემთხვევებიდან მსგავსი ტიპის მხატვრობის უძველესი ნიმუშია — მისი ასაკი დაახლოებით 44 000 წლით თარიღდება.
ეს ნახატი იმითაა გამორჩეული, რომ მასზე ისტორია, ამბავია მოთხრობილი, რომელიც, სავარაუდოდ, ან უბრალო ნადირობის სცენას ასახავს, ან ფოლკლორული წარმოდგენების ერთგვარი ილუსტრაციაა.
ფოტო: Ratno Sardi/Griffith University
ნახატი 2017 წელს ერთ-ერთი სამეცნიერო ექსპედიციისას მოულოდნელად აღმოაჩინა ადამიანის ევოლუციის კვლევის ავსტრალიური ცენტრის არქეოლოგმა, ადამ ბრუმმა, რომლის აღმოჩენის შედეგებიც პირველად ჟურნალ Nature-ში გამოქვეყნდა:
"თავზარდაცემულები ვიყავით ამ ნახატის მნიშვნელობის გაცნობიერებით, რადგან ვხვდებოდით, რომ, შესაძლოა, ეს მღვიმისა და გამოქვაბულის მხატვრობის ყველაზე ძველე ნიმუში ყოფილიყო, რისი ნახვაც ამ პლანეტაზეა შესაძლებელი", — განაცხადა ადამ ბრუმმა.
ფოტო: Ratno Sardi/Griffith University
ინდონეზიის კუნძულ სულავესის სამხრეთით მდებარე ერთ-ერთ მღვიმეში აღმოჩენილი ნახატი, სავარაუდოდ, უძველეს მითოლოგიურ წარმოდგენებს ასახავს. მსგავსი ტიპის აქამდე აღმოჩენილი ნახატები ძირითადად 20 000 წლით თარიღდებოდა, შესაბამისად, ეს ნახატი ორჯერ უფრო ძველია.
მღვიმის მხატვრობის ასაკის დადგენა მთელ რიგ სირთულეებთანაა დაკავშირებული, თუმცა მკვლევრებმა მინერალური ნივთიერების ანალიზით დაადგინეს, რომ კედელზე გამოსახული სცენის ასაკი მინიმუმ 35 100-დან 43 900 წლამდე მერყეობს.
აღსანიშნავია, რომ ეს არ არის უძველესი მხატვრობს ნიმუში, რომელიც კაცობრიობის ისტორიაში აქამდე აღმოუჩენიათ: გასულ წელს სამხრეთ აფრიკაში იპოვეს ქვის ნატეხი, რომელზეც უძველესი მხატვრობის ფრაგმენტია მხოლოდ შემორჩენილი და ის 73 000 წლით თარიღდება. თუმცა ინდონეზიაში სულ ცოტა ხნის წინ ნაპოვნი ნიმუში უნიკალურია თავისი სიუჟეტური და ფოლკლორული დატვირთვით, რადგან მსგავსი შინაარსის ნახატი, რომელიც ამდენ ათასწლეულს ითვლის, აქამდე არ აღმოუჩენიათ.
-
მზია ამაღლობელი შალვა პაპუაშვილის განცხადებას ეხმაურება მზია ამაღლობელი შალვა პაპუაშვილის განცხადებას ეხმაურება
გადახედვა
-
The Foundation of Things Tbilisi Architecture Forum 2026-ის ფარგლებში The Foundation of Things Tbilisi Architecture Forum 2026-ის ფარგლებში
გადახედვა
-
ძალიან ცხელი სასმელების დალევა, შესაძლოა, საყლაპავის კიბოს რისკს ზრდიდეს ძალიან ცხელი სასმელების დალევა, შესაძლოა, საყლაპავის კიბოს რისკს ზრდიდეს
გადახედვა
-
როგორ ეხმარება მუსიკა სტრესგამოვლილ ტვინს ძალების აღდგენაში — ახალი კვლევა როგორ ეხმარება მუსიკა სტრესგამოვლილ ტვინს ძალების აღდგენაში — ახალი კვლევა
გადახედვა
-
რუსეთში სიღარიბე 7%-მდე შემცირდა — მკვლევრების მოსაზრებით, შემცირება ახალ მეთოდოლოგიას უკავშირდება რუსეთში სიღარიბე 7%-მდე შემცირდა — მკვლევრების მოსაზრებით, შემცირება ახალ მეთოდოლოგიას უკავშირდება
გადახედვა
-
რუსეთის 26 მსხვილი აეროპორტი თვითმფრინავების საწვავით შევსებას ზღუდავს რუსეთის 26 მსხვილი აეროპორტი თვითმფრინავების საწვავით შევსებას ზღუდავს
გადახედვა
-
"პლაჟზე წამოკოტრიალებული ოპოზიცია" — რა ფრაზების გამოყენებისთვის გააფრთხილა ComCom-მა "რუსთავი 2"? "პლაჟზე წამოკოტრიალებული ოპოზიცია" — რა ფრაზების გამოყენებისთვის გააფრთხილა ComCom-მა "რუსთავი 2"?
გადახედვა
-
რატომ გაძვირდა Apple-ის ახალი iPhone-ები და რა შეიძლება იდგეს ახალი ფასების უკან? რატომ გაძვირდა Apple-ის ახალი iPhone-ები და რა შეიძლება იდგეს ახალი ფასების უკან?
გადახედვა
-
Anthropic-ის მკვლევარი: "AI-მ შესაძლოა ყველა ჩვენგანი მოკლას" Anthropic-ის მკვლევარი: "AI-მ შესაძლოა ყველა ჩვენგანი მოკლას"
გადახედვა
-
ირაკლი კობახიძის თქმით, საქართველო კოსმოსის უსაფრთხოების საკითხებზე 3 დეკლარაციას შეუერთდა ირაკლი კობახიძის თქმით, საქართველო კოსმოსის უსაფრთხოების საკითხებზე 3 დეკლარაციას შეუერთდა
გადახედვა
-
ფოტონი, რომელსაც დედამიწამდე არ უნდა მოეღწია — როგორ ხსნიან მის არსებობას ფოტონი, რომელსაც დედამიწამდე არ უნდა მოეღწია — როგორ ხსნიან მის არსებობას
გადახედვა
-
საია: "თორნიკე რაზმაძის შემთხვევა ცხადად წარმოაჩენს მსგავსი სამართალდარღვევის საქმეების აბსურდულობასა და ცინიკურობას" საია: "თორნიკე რაზმაძის შემთხვევა ცხადად წარმოაჩენს მსგავსი სამართალდარღვევის საქმეების აბსურდულობასა და ცინიკურობას"
გადახედვა
-
რობოტების აქცია ვარშავაში: ორგანიზატორები AI-ის რეგულირებას ითხოვენ რობოტების აქცია ვარშავაში: ორგანიზატორები AI-ის რეგულირებას ითხოვენ
გადახედვა
-
OpenAI-ს მტკიცებით, თავისმა ხელოვნურმა ინტელექტმა საუკუნოვანი მათემატიკური თავსატეხი ამოხსნა OpenAI-ს მტკიცებით, თავისმა ხელოვნურმა ინტელექტმა საუკუნოვანი მათემატიკური თავსატეხი ამოხსნა
გადახედვა
-
შსს-ს სიძულვილის ენასთან ბრძოლის დეპარტამენტი აქტივისტ თორნიკე რაზმაძის საქმეზე განცხადებას ავრცელებს შსს-ს სიძულვილის ენასთან ბრძოლის დეპარტამენტი აქტივისტ თორნიკე რაზმაძის საქმეზე განცხადებას ავრცელებს
გადახედვა
-
ოთარ ფარცხალაძე: "ქართული ეროვნული ლეგიონის" მებრძოლები სამხედრო დამნაშავეები არიან ოთარ ფარცხალაძე: "ქართული ეროვნული ლეგიონის" მებრძოლები სამხედრო დამნაშავეები არიან
გადახედვა
-
განათლებიდან შესაძლებლობებამდე — რატომ არის ახალგაზრდების მხარდაჭერა საქართველოს ბანკისთვის მნიშვნელოვანი განათლებიდან შესაძლებლობებამდე — რატომ არის ახალგაზრდების მხარდაჭერა საქართველოს ბანკისთვის მნიშვნელოვანი
-
შრომის ინსპექცია: 2025 წელს სამუშაო სივრცეში ფატალური უბედური შემთხვევები 46%-ით შემცირდა შრომის ინსპექცია: 2025 წელს სამუშაო სივრცეში ფატალური უბედური შემთხვევები 46%-ით შემცირდა
გადახედვა
-
ევროპარლამენტი სომხეთიდან იმპორტის გამარტივების დროებით ზომებს მომავალ კვირას უყრის კენჭს ევროპარლამენტი სომხეთიდან იმპორტის გამარტივების დროებით ზომებს მომავალ კვირას უყრის კენჭს
გადახედვა
-
ღიპი თუ ასაკი? — რა უფრო იწვევს კაცებში ტესტოსტერონის დაქვეითებას ღიპი თუ ასაკი? — რა უფრო იწვევს კაცებში ტესტოსტერონის დაქვეითებას
გადახედვა
-
შავ ზღვაში გემზე დრონით თავდასხმას აზერბაიჯანის ორი მოქალაქე ემსხვერპლა, ორი კი დაშავდა შავ ზღვაში გემზე დრონით თავდასხმას აზერბაიჯანის ორი მოქალაქე ემსხვერპლა, ორი კი დაშავდა
გადახედვა
კომენტარები