5 კერძი, რომლის რეალური წარმოშობის შესახებ ალბათ არ იცი
ტრადიციული სამზარეულო კულტურის ერთ-ერთი ცენტრალური ნაწილია და ის, თუ როგორი კერძები უყვარს ამა თუ იმ ხალხს, ბევრ რამეს ამბობს მათ ხასიათსა და წარსულზეც კი.
თუმცა, ზოგჯერ კერძების წარმოშობას არასწორად მივაწერთ იმ ქვეყანას, საიდანაც ეს კერძი პოპულარული გახდა და არა მათ, ვინც რეალურად შექმნა გასტრონომიული ნიმუში. ამ სტატიაში იმ 5 კერძს წარმოგიდგენთ, რომელთა წარმომავლობაზეც აქამდე, შესაძლოა, არასწორი ინფორმაცია გქონდათ.
1. პასტა
ფოტო: CDA
რომელი ქვეყნის კერძი გვგონია — იტალია
საიდან არის რეალურად — ჩინეთი
იტალიური სამზარეულო და, მით უმეტეს, იტალიური კულტურა, სიმდიდრეს არ უჩივის, თუმცა, პასტაზე საავტორო უფლება ერთმნიშვნელოვნად აღმოსავლეთს აქვს. ეს კერძი მე-13 საუკუნეში გახდა პოპულარული იტალიაში, სადაც მისი რეცეპტი, სავარაუდოდ, ევროპელმა მოგზაურებმა ჩაიტანეს. ამ მოგზაურებმა კი კვერცხით და ფქვილით "ნუდლების" მომზადება მომთაბარე არაბებისგან ისწავლეს, რომლებმაც, თავის მხრივ, ჩინეთიდან დასავლეთში წაიღეს ეს კერძი. მიუხედავად ამისა, იტალიურ პასტას აღმოსავლური ანალოგისგან მომზადების წესში მაგარი ხორბლის ფქვილის გამოყენება განასხვავებს.
ჩინეთში ამგვარ კერძს ძველი წელთაღრიცხვით პირველი საუკუნიდან ამზადებდნენ, თუმცა, ევროპაში მაგარი ხორბლის ფქვილის დამატებით პასტას შენახვის ვადაც გაეზარდა და უფრო გემრიელიც გახდა. ამასთან, იტალიაში მას ხმელთაშუაზღვისპირა სამზარეულოც შეერწყა და კერძი ქვეყნის გასტრონომიის ორგანულ ნაწილად აქცია.
2. დონატი
რომელი ქვეყნის კერძი გვგონია — ამერიკა
საიდან არის რეალურად — საბერძნეთი
დესერტი, რომელიც ამერიკელებს, განსაკუთრებით კი ნიუ-იორკში, ძალიან უყვართ, ცხადია, ყველას ამერიკული ჰგონია. თუმცა, მისი წარმომავლობა ოკეანისმიღმეთს უკავშირდება.
მიუხედავად იმისა, რომ პირველ დონატებს წრიული ფორმა არ ჰქონდათ, ამგვარი დესერტი პირველად ჰოლანდიელებმა ჩაიტანეს ნიუ-იორკში (უფრო სწორად, ნიუ-ამსტერდამში — როგორც ეს მაშინ ერქვა).
თუმცა, დონატების სამშობლო მაინც საბერძნეთია. ბერძნული დესერტი — ლუკუმადესი — რომელიც თაფლით და ნიგოზით დაფარული ბურთულა ღვეზელია, ოდინდელი კერძია. მისი წარმოშობის სავარაუდო დრო ძველი წელთაღრიცხვით 776 წელია, როდესაც მისით პირველ ოლიმპიურ თამაშებში გამარჯვებულებს გაუმასპინძლდნენ.
3. კრუასანი
ფოტო: CDA
რომელი ქვეყნის კერძი გვგონია — საფრანგეთი
საიდან არის რეალურად — ავსტრია
ფრანგული საუზმის განუყრელი ნაწილი, რომელსაც სახელიც კი ისეთი ფრანგული აქვს, მეტი რომ არ შეიძლება, თურმე, სულაც არ შექმნილა საფრანგეთში. კრუასანის სამშობლო რეალურად ავსტრია, კონკრეტულად კი ვენაა.
უფრო ზუსტად რომ ვთქვათ, ავსტრიული კიპფერლი კრუასანის წინაპრად მიიჩნევა და ამას მიზეზიც აქვს. ისტორიკოსების ნაწილს მიაჩნია, რომ ნახევარმთვარის ფორმის დესერტს მონასტრებში აცხობდნენ და იგი აღდგომის პაგანური აღნიშვნის ნაწილი იყო. კერძი პირველად მე-12 საუკუნეში იხსენიება.
4. ტეფტელი, იგივე გუფთა
რომელი ქვეყნის კერძი გვგონია — შვედეთი
საიდან არის რეალურად — თურქეთი
ალბათ გახსოვთ, რომ კარლსონის ყველაზე საყვარელი სასუსნავი დაბრაწული და კრაწუნა ტეფტელი იყო, კარლსონი კი სტოკჰოლმის ერთი ჩვეულებრივი ქუჩის ჩვეულებრივი სახლის სახურავზე ცხოვრობს. შესაძლოა, მასაც მიაჩნია, რომ ტეფტელი, იგივე გუფთა, შვედური კერძია, თუმცა, მისი წარმომავლობა საქართველოსთან უფრო ახლოსაა; ხორცისთვის საჭმელად უფრო მოსახერხებელი, ბურთულების ფორმის მიცემის იდეა თავდაპირველად თურქეთში დაიბადა.
თურქული კერძის რეცეპტი სკანდინავიაში, სავარაუდოდ, მე-18 საუკუნეში მოხვდა მეფე ჩარლზ XII-ის დამსახურებით. ტეფტელს თურქულად "ქიოფთას" უწოდებდნენ და მას ძროხის ან ბატკნის ხორცის ხახვთან, კვერცხთან, ოხრახუშთან, ბრინჯთან, მარილთან და პურის ნაფშხვენებთან შერევით ამზადებდნენ. ამ რეცეპტში შვედებმა მხოლოდ ხორცი შეცვალეს — სკანდინავიაში დღეს კერძს უმეტესად ღორის ხორცით ამზადებენ.
5. ნაყინი
ფოტო: CDA
რომელი ქვეყნის კერძი გვგონია — იტალია
საიდან არის რეალურად — მონღოლეთი
პასტასი არ იყოს, იტალიამ ნაყინიც იმდენად ორგანულ ნაწილად აქცია საკუთარი სამზარეულოსი, რომ ძნელია დაიჯერო, საზაფხულო სეზონის (და არა მხოლოდ) საყვარელი დესერტი კვლავაც შორეული აღმოსავლეთიდანაა.
ყოველ შემთხვევაში, დღევანდელი ნაყინის წინაპარი თავდაპირველად მონღოლეთში გაჩნდა, თანაც, სრულიად შემთხვევით. ამბობენ, რომ მონღოლ მხედარს კამეჩის თუ იაკის რძე მიჰქონდა გობის უდაბნოში. როცა მოსაღამოვდა და ტემპერატურა საგრძნობლად დაეცა, ცხენის ჭენებისგან შედღვებილი სითხე გაიყინა.
1200-იან წლებში, მონღოლეთის იმპერიის გაფართოებასთან ერთად, რძის კრემის დესერტი დასავლეთშიც გავრცელდა. როგორც ცნობილია, მისი რეცეპტი იტალიაში მე-13 საუკუნის ბოლოს ჩაიტანა მარკო პოლომ.
-
საქართველოს ბანკის მხარდაჭერით ჯეოკეპმა ახალი საწარმო გახსნა საქართველოს ბანკის მხარდაჭერით ჯეოკეპმა ახალი საწარმო გახსნა
-
ელენე ხოშტარია: უდიდეს მადლობას ვუხდი ყველა იმ ადამიანს, რომელმაც ამ დღეებში სიტყვის თავისუფლების შეზღუდვა გააპროტესტა ელენე ხოშტარია: უდიდეს მადლობას ვუხდი ყველა იმ ადამიანს, რომელმაც ამ დღეებში სიტყვის თავისუფლების შეზღუდვა გააპროტესტა
გადახედვა
-
MMA-ის მებრძოლმა მოძრაობა დააფუძნა, რომლის მიზანიც "ქართული ღირებულებების" დაცვა იქნება MMA-ის მებრძოლმა მოძრაობა დააფუძნა, რომლის მიზანიც "ქართული ღირებულებების" დაცვა იქნება
გადახედვა
-
გუტერეში: თუ AI უკეთესი მომავლის შექმნას გვპირდება, დაუფარავად უნდა გვითხრან, რად გვიჯდება ეს ყველაფერი გუტერეში: თუ AI უკეთესი მომავლის შექმნას გვპირდება, დაუფარავად უნდა გვითხრან, რად გვიჯდება ეს ყველაფერი
გადახედვა
-
თინათინ ბერძენიშვილი საზმაუს გენდირექტორის თანამდებობის დასაკავებლად გამოცხადებული ღია კონკურსის ერთადერთი მონაწილეა თინათინ ბერძენიშვილი საზმაუს გენდირექტორის თანამდებობის დასაკავებლად გამოცხადებული ღია კონკურსის ერთადერთი მონაწილეა
გადახედვა
-
"ყველაფერი ან არაფერი" — მახე, რომელშიც დიეტის დროს ვებმებით "ყველაფერი ან არაფერი" — მახე, რომელშიც დიეტის დროს ვებმებით
-
"პლატფორმა 2025": არ ითანამშრომლო, დაასანქცირე, გაასამართლე "ქართული ოცნება" "პლატფორმა 2025": არ ითანამშრომლო, დაასანქცირე, გაასამართლე "ქართული ოცნება"
გადახედვა
-
შსს: რკინიგზიდან 300 მ-მდე სპილენძის სადენების ქურდობისთვის 4 პირი დააკავეს შსს: რკინიგზიდან 300 მ-მდე სპილენძის სადენების ქურდობისთვის 4 პირი დააკავეს
გადახედვა
-
რეჟიმისთვის მთავარი საფრთხე არის თავისივე ქმედება — სალომე ზურაბიშვილი საკრებულოსთან აქტივისტების დაკავებაზე რეჟიმისთვის მთავარი საფრთხე არის თავისივე ქმედება — სალომე ზურაბიშვილი საკრებულოსთან აქტივისტების დაკავებაზე
გადახედვა
-
თიბისი კონცეპტმა ინოლა გურგულიას შემოქმედებას ახალი სიცოცხლე შესძინა თიბისი კონცეპტმა ინოლა გურგულიას შემოქმედებას ახალი სიცოცხლე შესძინა
-
POG: ₾21.5 მლნ-ის გათეთრებისთვის უცხო ქვეყნის 4 მოქალაქის და 5 იურიდიული პირის მიმართ სისხლისსამართლებრივი დევნა დაიწყო POG: ₾21.5 მლნ-ის გათეთრებისთვის უცხო ქვეყნის 4 მოქალაქის და 5 იურიდიული პირის მიმართ სისხლისსამართლებრივი დევნა დაიწყო
გადახედვა
-
რას ცვლის ადამიანის ცხოვრებაში ერთი გულშემატკივარი? — საქართველოს ბანკმა და UNFPA-მ მამებისა და შვილების ურთიერთობაზე საჯარო შეხვედრა გამართეს რას ცვლის ადამიანის ცხოვრებაში ერთი გულშემატკივარი? — საქართველოს ბანკმა და UNFPA-მ მამებისა და შვილების ურთიერთობაზე საჯარო შეხვედრა გამართეს
-
საია: პოლიცია მშვიდობიანი აქციის მონაწილეთა უსაფუძვლო დაკავებას და მათი გამოხატვისა და შეკრების თავისუფლების უხეშ დარღვევას აგრძელებს საია: პოლიცია მშვიდობიანი აქციის მონაწილეთა უსაფუძვლო დაკავებას და მათი გამოხატვისა და შეკრების თავისუფლების უხეშ დარღვევას აგრძელებს
გადახედვა
-
შალვა პაპუაშვილი: "სულ უფრო აქტუალური გახდება კითხვა: რა აზრი აქვს ევროკავშირში (EU-ში) წევრობას, თუ წევრობის უმთავრეს სარგებელსა და ბერკეტებს თავიდანვე გართმევენ?" შალვა პაპუაშვილი: "სულ უფრო აქტუალური გახდება კითხვა: რა აზრი აქვს ევროკავშირში (EU-ში) წევრობას, თუ წევრობის უმთავრეს სარგებელსა და ბერკეტებს თავიდანვე გართმევენ?"
გადახედვა
-
ბანერების გამო, რომლებზეც ეწერა — "ბიძინა *ლეა?", 10 აქტივისტი დააკავეს ბანერების გამო, რომლებზეც ეწერა — "ბიძინა *ლეა?", 10 აქტივისტი დააკავეს
გადახედვა
-
სსე: ქვეყნის მასშტაბით ელექტროენერგიის სრულად აღდგენის პროცესი უმოკლეს დროში დასრულდება სსე: ქვეყნის მასშტაბით ელექტროენერგიის სრულად აღდგენის პროცესი უმოკლეს დროში დასრულდება
გადახედვა
-
საქართველოში ელექტროენერგიის მიწოდება კვლავ ავარიულად შეწყდა საქართველოში ელექტროენერგიის მიწოდება კვლავ ავარიულად შეწყდა
გადახედვა
-
მეცნიერებმა ტურინის სუდარაზე ადამიანების, მცენარეებისა და ცხოველების დნმ აღმოაჩინეს მეცნიერებმა ტურინის სუდარაზე ადამიანების, მცენარეებისა და ცხოველების დნმ აღმოაჩინეს
გადახედვა
-
SpaceX-ის აქციების ფასი რეკორდულად დაეცა SpaceX-ის აქციების ფასი რეკორდულად დაეცა
გადახედვა
-
რატომ დაუკავშირეს ძველეგვიპტელებმა ბაბუინები და იბისები მთვარეს? — კვლევა რატომ დაუკავშირეს ძველეგვიპტელებმა ბაბუინები და იბისები მთვარეს? — კვლევა
გადახედვა
-
როგორ ატარებდნენ ინკები მსხვერპლშეწირვის რიტუალს? — ახალი დეტალები როგორ ატარებდნენ ინკები მსხვერპლშეწირვის რიტუალს? — ახალი დეტალები
გადახედვა
კომენტარები