პლუტონს შესაძლოა პლანეტის სტატუსი დაუბრუნონ
ფოტო: Rick and Morty
დისკუსია თემაზე, არის თუ არა პლუტონი პლანეტა, ჯერ კიდევ არ დასრულებულა და შესაძლებელია, რომ მან პლანეტის სტატუსი დაიბრუნოს.
2006 წელს საერთაშორისო ასტრონომიულმა გაერთიანებამ (International Astronomical Union) პლუტონი "ჩამოალაბორანტა" და მას ჯუჯა პლანეტის სტატუსი მიანიჭა. მათი აზრით, პლუტონი არ აკმაყოფილებდა ნამდვილი პლანეტის ყველა კატეგორიას. ამ გადაწყვეტილების მიღების შემდეგ, პლუტონის ერთგული მხარდამჭერები (მაგალითად, ჯერი სმიტი) და ბევრი ასტროფიზიკოსი იბრძოდა პლუტონისათვის თავდაპირველი სტატუსის დაბრუნებისათვის.
მეცნიერებმა, ალან სტერნმა და დევიდ გრინსპუნმა, გამოაქვეყნეს სტატია, რათა პლუტონს დაუბრუნონ ყოფილი დიდება თუ არა, პლანეტის სტატუსი მაინც.
2006 წელს IAU-მ შემოიღო სამი კრიტერიუმი, რომელსაც უნდა აკმაყოფილებდეს ციური სხეული იმისათვის, რომ მას პლანეტის სტატუსი მიენიჭოს. პირველ რიგში, ციური სხეული მზის გარშემო უნდა მოძრაობდეს, მეორე - მას უნდა ჰქონდეს საკმარისი გრავიტაციული ძალა იმისათვის, რომ თავი "დაიმრგვალოს" და მესამე - მის გარშემო სივრცე სხვა ციური სხეულებისგან თავისუფალი უნდა იყოს. პლუტონი მისი მსგავსი ყინულოვანი ობიექტებითაა გარშემორტყმული, შესაბამისად, ვერ აკმაყოფილებს მესამე კრიტერიუმს და სწორედ ამიტომ არ ითვლება ნამდვილ პლანეტად.
სტერნისა და გრინსპუნის აზრით, თუ ჩვენ ამ კრიტერიუმებით ვიხელმძღვანელებთ, შესაძლოა დედამიწაც კი არ ჩავთვალოთ პლანეტად, ვინაიდან მის ორბიტასთან ბევრი ასტეროიდია. მათი აზრით, სიტყვა "პლანეტა" უნდა გამოვიყენოთ ობიექტის გეოფიზიკური და არა ორბიტალური თვისებების მიხედვით.
"სიტყვა პლანეტას ჩვენ ვიყენებთ კონკრეტული თვისებების მქონე სამყაროების აღსაწერად. როდესაც განვიხილავთ პლუტონს, რომელსაც ბევრი ნაცნობი მახასიათებელი აქვს, მაგალითად, ყინულოვანი მთები, აზოტოვანი მყინვარები, ცისფერი ცა და სმოგის ფენები, ჩვენ ბუნებრივად მიგვაჩნია მისი პლანეტად მოხსენიება" - წერენ სტერნი და გრინსპუნი. მათი ერთ-ერთი არგუმენტია, რომ IAU ძირითადად შავი ხვრელებისა და გალაქტიკების შემსწავლელი ასტრონომებისგან შედგება, რომლებიც პლანეტარული მეცნიერებების ექსპერტები არ არიან და, შესაბამისად, პლანეტის კრიტერიუმების განსაზღვრა მათი კომპეტენციის საზღვრებს სცდება.
გადაცემაში "ღამის შოუ სტეფან კოლბერტთან ერთად" ფიზიკის როკვარსკვლავი ნილ დეგრას ტაისონიც კი აღნიშნავდა, რომ პლუტონი არაა პლანეტა, ვინაიდან, მისი ორბიტა ზოგჯერ კვეთს ნეპტუნის ორბიტას, რაც წესიერ პლანეტას არ შეეფერება.
ერთი რამ ცხადია - პლუტონის პლანეტობის საკითხზე დავა ჯერ ნამდვილად არ დასრულებულა.
-
სსე: ქვეყნის მასშტაბით ელექტროენერგიის სრულად აღდგენის პროცესი უმოკლეს დროში დასრულდება სსე: ქვეყნის მასშტაბით ელექტროენერგიის სრულად აღდგენის პროცესი უმოკლეს დროში დასრულდება
გადახედვა
-
საქართველოში ელექტროენერგიის მიწოდება კვლავ ავარიულად შეწყდა საქართველოში ელექტროენერგიის მიწოდება კვლავ ავარიულად შეწყდა
გადახედვა
-
SpaceX-ის აქციების ფასი რეკორდულად დაეცა SpaceX-ის აქციების ფასი რეკორდულად დაეცა
გადახედვა
-
რატომ დაუკავშირეს ძველეგვიპტელებმა ბაბუინები და იბისები მთვარეს? — კვლევა რატომ დაუკავშირეს ძველეგვიპტელებმა ბაბუინები და იბისები მთვარეს? — კვლევა
გადახედვა
-
როგორ ატარებდნენ ინკები მსხვერპლშეწირვის რიტუალს? — ახალი დეტალები როგორ ატარებდნენ ინკები მსხვერპლშეწირვის რიტუალს? — ახალი დეტალები
გადახედვა
-
ვარჯიშის მეცნიერება: რატომ იზრდება კუნთები მძიმეების აწევისას და რა (არ) წვავს ცხიმს? ვარჯიშის მეცნიერება: რატომ იზრდება კუნთები მძიმეების აწევისას და რა (არ) წვავს ცხიმს?
-
პროკურატურამ ვაკეში მომხდარ სროლის ფაქტზე ნიკოლოზ კაპანაძეს ბრალი 4 მუხლით წარუდგინა პროკურატურამ ვაკეში მომხდარ სროლის ფაქტზე ნიკოლოზ კაპანაძეს ბრალი 4 მუხლით წარუდგინა
გადახედვა
-
სემეკმა საქართველოს ელექტროსისტემაში მომხდარი მასშტაბური ავარიის გამომწვევი მიზეზების შესწავლა დაიწყო სემეკმა საქართველოს ელექტროსისტემაში მომხდარი მასშტაბური ავარიის გამომწვევი მიზეზების შესწავლა დაიწყო
გადახედვა
-
შსს: კახეთში კაცმა მამა ბლაგვი საგნით მოკლა და კვალის დაფარვის მიზნით სახლის ეზოში დამარხა შსს: კახეთში კაცმა მამა ბლაგვი საგნით მოკლა და კვალის დაფარვის მიზნით სახლის ეზოში დამარხა
გადახედვა
-
ელენე ხოშტარია: აბსოლუტურად ვიზიარებ "ჯერ საქართველოს" ამოცანას მთელი ოპოზიციის კონსოლიდაციის შესახებ თავისუფალი და სამართლიანი არჩევნების გარშემო ელენე ხოშტარია: აბსოლუტურად ვიზიარებ "ჯერ საქართველოს" ამოცანას მთელი ოპოზიციის კონსოლიდაციის შესახებ თავისუფალი და სამართლიანი არჩევნების გარშემო
გადახედვა
-
პროკურატურა ონისე ოქრიაშვილზე თავდამსხმელისთვის 5 000-ლარიანი გირაოს შეფარდებას ითხოვს პროკურატურა ონისე ოქრიაშვილზე თავდამსხმელისთვის 5 000-ლარიანი გირაოს შეფარდებას ითხოვს
გადახედვა
-
ოპერის თეატრთან მდებარე მშენებარე კომპლექსიდან მუშა გადმოვარდა და გარდაიცვალა ოპერის თეატრთან მდებარე მშენებარე კომპლექსიდან მუშა გადმოვარდა და გარდაიცვალა
გადახედვა
-
სუს: სხვისი კუთვნილი 18 000-ზე მეტი კვ/მ მიწის $1.2 მლნ-ად გაყიდვის მცდელობისას 1 პირი დააკავეს სუს: სხვისი კუთვნილი 18 000-ზე მეტი კვ/მ მიწის $1.2 მლნ-ად გაყიდვის მცდელობისას 1 პირი დააკავეს
გადახედვა
-
OpenAI-ის ინციდენტის შემდეგ, აშშ-ის კანონმდებლები "AI Kill Switch"-ს ითხოვენ OpenAI-ის ინციდენტის შემდეგ, აშშ-ის კანონმდებლები "AI Kill Switch"-ს ითხოვენ
გადახედვა
-
"გახარია საქართველოსთვის" სუს-ს ჩორჩანას საგუშაგოზე მოლაპარაკებების გასაჯაროებას სთხოვს "გახარია საქართველოსთვის" სუს-ს ჩორჩანას საგუშაგოზე მოლაპარაკებების გასაჯაროებას სთხოვს
გადახედვა
-
ევროკომისიის პრესსპიკერი: ყულევის ქარხნის 6-თვიანი გადავადება, რათა მფლობელებს მიეცეთ საშუალება, ჩამოშორდნენ რუსულ ნავთობს ევროკომისიის პრესსპიკერი: ყულევის ქარხნის 6-თვიანი გადავადება, რათა მფლობელებს მიეცეთ საშუალება, ჩამოშორდნენ რუსულ ნავთობს
გადახედვა
-
PLUS ბარათის მფლობელები Alta-ში 20%-იან ქეშბექს მიიღებენ PLUS ბარათის მფლობელები Alta-ში 20%-იან ქეშბექს მიიღებენ
-
საბავშვო ევროვიზიაზე წელს 16 ქვეყანა მიიღებს მონაწილეობას — ნახეთ სია საბავშვო ევროვიზიაზე წელს 16 ქვეყანა მიიღებს მონაწილეობას — ნახეთ სია
გადახედვა
-
საგარეო უწყება იმედოვნებს, რომ ყულევის ქარხნის სანქციების ჩამონათვალში შეტანის გადაწყვეტილება გადაიხეება საგარეო უწყება იმედოვნებს, რომ ყულევის ქარხნის სანქციების ჩამონათვალში შეტანის გადაწყვეტილება გადაიხეება
გადახედვა
-
შესაძლოა, მეცნიერებმა მზის "დაკარგული" ვერცხლის საიდუმლო ამოხსნეს შესაძლოა, მეცნიერებმა მზის "დაკარგული" ვერცხლის საიდუმლო ამოხსნეს
გადახედვა
-
ქვიზი: გამოიცანი ქვეწარმავალი ფოტოთი ქვიზი: გამოიცანი ქვეწარმავალი ფოტოთი
კომენტარები