ევროკომისიის პრეზიდენტი ურსულა ფონ დერ ლაიენი მიმდინარე კვირას სამხრეთ კავკასიას, კერძოს სომხეთსა და აზერბაიჯანს ეწვევა. მიზანი ევროკავშირის ჩართულობის გაღრმავება, ასევე ენერგეტიკული თანამშრომლობის, ვაჭრობისა და რეგიონული კავშირების გაძლიერებაა.

ფონ დერ ლაიენთან ერთად სამხრეთ კავკასიას ევროკომისარი გაფართოების საკითხებში მარტა კოსი ეწვევა.

სამხრეთ კავკასიაში ვიზიტის ფარგლებში საქართველოში სტუმრობა არ იგეგმება.

ერევანსა და ბაქოში არსებულმა წყაროებმა Euronews-ს დაუდასტურეს, რომ ვიზიტის მიზანი სამხრეთ კავკასიის ამ ორ ყოფილ მეტოქესთან ევროკავშირის სტრატეგიული ჩართულობის გაღრმავებაა.

EU-ს მაღალჩინოსნების ვიზიტი აზერბაიჯანში 1-ელ ივლისს იწყება

ევროკავშირის აღმასრულებელი ხელისუფლების წარმომადგენლები ბაქოში 1-ელ ივლისს ჩავლენ. იქ ისინი აზერბაიჯანის პრეზიდენტ ილჰამ ალიევს შეხვდებიან, რათა ევროპისთვის აზერბაიჯანული ენერგორესურსების მიწოდების ზრდა განიხილონ, რაც ევროკავშირი-აზერბაიჯანის ურთიერთობების მთავარი საყრდენია. ასევე, საუბარი შეეხება თანამშრომლობას მნიშვნელოვან რეგიონულ ინფრასტრუქტურულ პროექტებზე, რომლებიც ევროკავშირის ეკონომიკისთვის არსებითი გახდა.

ეს იქნება ფონ დერ ლაიენის პირველი ვიზიტი ბაქოში 2022 წლის შემდეგ, როდესაც ევროკავშირმა და აზერბაიჯანმა სტრატეგიულ ენერგეტიკულ პარტნიორობას მოაწერეს ხელი. იმ პერიოდში ევროპა რუსულ ენერგორესურსებზე უარს ამბობდა და სასწრაფოდ ესაჭიროებოდა გაზის ალტერნატიული წყაროები.

Euronews წერს, რომ ვიზიტი რეგიონთან ევროკავშირის სტრატეგიული პოლიტიკური დიალოგის ნაწილია და მარტში, ბაქოში, ევროპული საბჭოს პრეზიდენტ ანტონიუ კოშტასა და ალიევს შორის გამართულ მოლაპარაკებებს მოჰყვება. კოშტამ მაშინ განაცხადა, რომ ბრიუსელი და ბაქო მუშაობდნენ თანამშრომლობის ახალ ჩარჩოზე თავდაცვის, უსაფრთხოებისა და ციფრული განვითარების სფეროებში, რაც მიზნად ისახავს ურთიერთობების გაფართოებას არსებული ენერგეტიკული კავშირებისა და ძირითადი ინფრასტრუქტურის მიღმა.

• ანტონიო კოშტა: ევროკავშირი და სომხეთი ერთად აშენებენ უფრო მტკიცე კავშირებს ადამიანებს შორის და ქმნიან ახალ შესაძლებლობებს

EU-ს მაღალჩინოსნები სომხეთს 2 ივლისს ეწვევიან

ევროკავშირის მიერ გავრცელებულ პრესრელიზში აღნიშნულია, რომ კოსი და ფონ დერ ლაიენი სომხეთს 2 ივლისს ეწვევიან.

Politico-ს ცნობით, ვიზიტის მიზანი სომხეთის პრემიერმინისტრ ნიკოლ ფაშინიანისა და მისი პროდასავლური მთავრობის მხარდაჭერის დემონსტრირებაა მას შემდეგ, რაც ფაშინიანის პარტიამ ივნისის საპარლამენტო არჩევნებში დამაჯერებელი გამარჯვება მოიპოვა.

• Politico: ფონ დერ ლაიენი და მარტა კოსი 1-ელ ივლისს სომხეთს ეწვევიან

Politico აღნიშნავს, რომ ვიზიტი იმ დროს იმართება, როდესაც ფაშინიანი ცდილობს სომხეთის დასავლური კურსის განმტკიცებას, მოსკოვზე დამოკიდებულების შემცირებასა და ევროკავშირთან ურთიერთობების კიდევ უფრო გაღრმავებას.

"ჩვენ ვნახეთ ქვეყანა რუსეთის მხრიდან ინტენსიური და მუდმივი ზეწოლის ქვეშ; ასეთი ვიზიტი მხარდაჭერის ძლიერი სიგნალი იქნება იმ პრაქტიკული დახმარების გაგრძელებად, რომელიც უკვე გაწეულია", — განაცხადა ევროკავშირის ერთ-ერთმა ოფიციალურმა პირმა.

კაია კალასი და მარტა კოსი 20 ივლისს თურქეთში ჩავლენ

ამის პარალელურად, ხვალ, 30 ივნისს, საგარეო საქმეთა და უსაფრთხოების პოლიტიკის უმაღლესი წარმომადგენლის, კაია კალასის, ხელმძღვანელობით ევროკავშირის დელეგაცია რეგიონის კიდევ ერთ ქვეყანას, თურქეთს ეწვევა.

დელეგაციის შემადგენლობაში არიან: ევროკომისარი გაფართოების საკითხებში მარტა კოსი და ევროკომისარი შინაგან საქმეთა და მიგრაციის საკითხებში მაგნუს ბრუნერი. ვიზიტის მიზანია, ხელი შეუწყონ თანამშრომლობას ორმხრივი ინტერესის მქონე ძირითად სფეროებში.

• კაია კალასი და მართა კოსი თურქეთს ეწვევიან

ნათელი ხდება, რომ რეგიონში საქართველო ერთადერთი ქვეყანაა, რომელიც ევროკავშირის ყურადღებას ვერ იმსახურებს. სიტუაცია დრამატულად მას შემდეგ შეიცვალა, რაც 2024 წლის 28 ნოემბერს ირაკლი კობახიძემ ევროკავშირში გაწევრიანების მოლაპარაკებების პროცესის 2028 წლამდე შეჩერებასთან დაკავშირებით გამოაცხადა.

• "ოცნების" ხელისუფლებამ ევროკავშირში გაწევრიანების მოლაპარაკებების პროცესი 2028 წლამდე შეაჩერა

მეორე მხრივ, ევროკავშირი აქტიურად თანამშრომლობს ჩვენს მეზობლებთან. ამაზე მიუთითებს ისიც, რომ გასული წლის 2 დეკემბერს სომხეთმა და ევროკავშირმა ახალი სტრატეგიული დღის წესრიგი მიიღეს, რასაც მათი პარტნიორობა სტრატეგიულ დონეზე აჰყავს. ევროკავშირმა "სამშვიდობო პროცესის მხარდაჭერისა და უფრო გამძლე სომხეთისთვის" 15 მილიონი ევროს (17 მილიონი დოლარი) გამოყოფაც დააანონსა.

• სომხეთმა და EU-მ პარტნიორობის ახალი სტრატეგიული დღის წესრიგი მიიღეს — EU სომხეთს €15 მლნ-ს გამოუყოფს

მაშინ, საერთო პრესკონფერენციაზე კალასმა განაცხადა, რომ სომხეთსა და ევროკავშირს შორის თანამშრომლობა "წლების განმავლობაში მხოლოდ უმჯობესდება". მან ახალი სტრატეგიული დღის წესრიგი უწოდა "საერთო ამბიციას, ერთად იმუშაონ ბევრად უფრო მრავალ სფეროში".

ამ სფეროებს შორისაა სომხეთის რეფორმები, სომხური ეკონომიკის "დივერსიფიკაცია და მოდერნიზაცია", ვიზალიბერალიზაცია და უსაფრთხოება.

სომხეთმა ურთიერთობები გააუმჯობესა ამერიკის შეერთებულ შტატებთანაც — 2026 წლის 26 მაისს სომხეთმა და აშშ-მ ყოვლისმომცველი სტრატეგიული პარტნიორობის ქარტიას მოაწერეს ხელი.

დოკუმენტს ხელი მოაწერეს სომხეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა, არარატ მირზოიანმა და აშშ-ის სახელმწიფო მდივანმა, მარკო რუბიომ.

გავრცელებული ინფორმაციით, მხარეებმა ასევე გააფორმეს ჩარჩო შეთანხმება "ტრამპის გზა საერთაშორისო მშვიდობისა და კეთილდღეობისთვის" (TRIPP) პროექტის ფარგლებში თანამშრომლობის შესახებ, ასევე ურთიერთგაგების ჩარჩო მემორანდუმი სასარგებლო წიაღისეულის მოპოვებისა და განვითარების მიმართულებით.

საქართველოს კი ევროკავშირის გარდა, აშშ-ისთანაც უჭირს საერთო ენის გამონახვა. ამაზე მეტყველებს ისიც, რომ 2024 წლის ნოემბერში აშშ-მა საქართველოსთან სტრატეგიული პარტნიორობა შეაჩერა და მისი აღდგენა ამ დრომდე ვერ მოხერხდა.