ელექტროშოკით მიღებული ემოციები — ნახეთ მე-19 საუკუნის შემაძრწუნებელი ექსპერიმენტი ფოტოებში
1862 წელს, ფრანგმა ნევროპათოლოგმა გიიომ დიუშენმა ექსპერიმენტი ჩაატარა: იმის გასაგებად, თუ სახის რომელ კუნთებს ვიყენებთ ამა თუ იმ გამომეტყველების მისაღებად, მცირეოდენი ელექტრობით მათი სტიმულირება სცადა. ასე შეიტყო, რომელი კუნთები გამოიყენება, მაგალითად, ღიმილისთვის, მოღუშვისთვის, ტირილისთვის და სხვა.
თუმცა, ეს ცდები, მისი მონაწილეების გამო, ჯერ კიდევ იმ დროს იქცა საკამათო ექსპერიმენტად. დიუშენის ექსპერიმენტში მონაწილეობის სურვილი მაინცდამაინც ბევრს არ გამოუთქვამს, ასე რომ, გავრცელებული ცნობით, მან ფსიქიკური პრობლემების მქონე პაციენტებიც ჩართო ცდებში. და მართალია, მხოლოდ მცირეოდენ ელექტრობას იყენებდა კუნთების სტიმულირებისთვის და ამტკიცებდა, ეს მტკივნეული არ არისო, ექსპერიმენტი მაინც უსიამოვნო სპაზმებს იწვევდა. ზოგიერთი წყაროს ცნობით, დიუშენმა ცდებისთვის განსაკუთრებით მძიმე დანაშაულებისთვის დასჯილი ადამიანების თავებიც კი გამოიყენა.
ნევროპათოლოგის ექსპერიმენტის შედეგები ფოტომასალამ შემოგვინახა. ეს ფოტოები, რომლებიც, ერთი შეხედვით, სასაცილოა, თვალიერებისას მაინც უცნაურ შეგრძნებას გგვრის. სურათებში სულ ხუთი სხვადასხვა ადამიანი ჩნდება: პატარა გოგო, ახალგაზრდა ქალი, ასაკოვანი ქალი, ახალგაზრდა კაცი და ასაკოვანი კაცი. ეს უკანასკნელი, რომელსაც დიუშენი შეზღუდულ გონებრივ შესაძლებლობებს და "მეტ-ნაკლებად არაფრით გამორჩეულ გარეგნობას" მიაწერდა, ექსპერიმენტის მთავარი გმირი გახლდათ და ცდების შედეგები, ნაოჭების სიმრავლის დამსახურებით, ყველაზე თვალსაჩინოდ სწორედ მის მიმიკებზე აისახა.
რამდენად ეთიკური იყო ფრანგი მეცნიერის ექსპერიმენტი, ეს დღესაც სადავო თემაა, მაგრამ იგი მედიცინის სფეროში საკმაოდ გავლენიან ფიგურად იქცა. დღეს ხუთი სხვადასხვა ნევროლოგიური დაავადება ატარებს მის სახელს, ყველაზე გულწრფელ ღიმილად კი, არც მეტი, არც ნაკლები, "დიუშენის ღიმილი" მიიჩნევა. დიუშენის ღიმილი ნამდვილი ბედნიერების აღმნიშვნელ ემოციას ჰქვია — როცა გაღიმება არა მხოლოდ ბაგეების კუთხეების აწევით, თვალების გასწვრივ ნაოჭების წარმოქმნითაც გამოიხატება.
2019 წელს მკვლევრებმა დაასკვნეს, რომ დიუშენის ღიმილი ემოციების გაკონტროლებაშიც გვეხმარება — მაგალითად, ადამიანები, რომლებიც საზოგადოებისგან გარიყულად გრძნობენ თავს, დიუშენის ღიმილით სტრესულ სოციალურ სიტუაციებში უკეთ მართავენ თავიანთ ემოციებს.
სხვათა შორის, გიიომ დიუშენს ასევე მიეწერება კუნთოვანი დისტროფიის აღმოჩენა 1860-იან წლებში. კუნთოვანი დისტროფიის ყველაზე გავრცელებული ფორმა სწორედ ფრანგი ნევროპათოლოგის სახელს ატარებს, რადგან დიუშენმა იგი პირველმა აღწერა; არადა, მისი გამომწვევი გენი 1980-იანებამდე არ აღმოუჩენიათ.
რაც შეეხება გიიომ დიუშენის საკამათო ექსპერიმენტს, მისი შედეგების ამსახველი ფოტოები ასე გამოიყურება:
1. გაოცება
2. სიამოვნება
3. შიში
4. ტკივილი
5. ბუნებრივი ღიმილი
6. უკმაყოფილება
7. სისასტიკე
8. სიხარული
9. აგრესია
10. ტირილი
11. ზიზღი
12. ყალბი ღიმილი
13. ყურადღება
14. არშიყი
15. დაბოლოს — ისევ შიში
-
რა არის Muse — Meta-ს ახალი AI აგენტი, რომელმაც აპლიკაციების რეიტინგში ChatGPT-ს გაუსწრო რა არის Muse — Meta-ს ახალი AI აგენტი, რომელმაც აპლიკაციების რეიტინგში ChatGPT-ს გაუსწრო
გადახედვა
-
თვალის სკანირებით შეიძლება გაიგოთ, რამდენად სწრაფად ბერდება თქვენი ორგანიზმი — კვლევა თვალის სკანირებით შეიძლება გაიგოთ, რამდენად სწრაფად ბერდება თქვენი ორგანიზმი — კვლევა
გადახედვა
-
ირაკლი კირცხალია: პროტესტის სხვადასხვა ფორმით მხარდაჭერით საზოგადოებისთვის ევროკავშირმა მიმზიდველობა დაკარგა ირაკლი კირცხალია: პროტესტის სხვადასხვა ფორმით მხარდაჭერით საზოგადოებისთვის ევროკავშირმა მიმზიდველობა დაკარგა
გადახედვა
-
როგორ ავუწყოთ ფეხი ციფრულ სამყაროს? — თიბისის ონლაინგანათლების პროგრამები ამისთვის სწორი ადგილია როგორ ავუწყოთ ფეხი ციფრულ სამყაროს? — თიბისის ონლაინგანათლების პროგრამები ამისთვის სწორი ადგილია
-
კახა კალაძე: რუსთაველის გამზირზე ორი მიწისქვეშა გადასასვლელის გამაგრება მიმდინარეობს კახა კალაძე: რუსთაველის გამზირზე ორი მიწისქვეშა გადასასვლელის გამაგრება მიმდინარეობს
გადახედვა
-
ევროკავშირი სომხური ექსპორტის 80%-ზე ტარიფებს აუქმებს ევროკავშირი სომხური ექსპორტის 80%-ზე ტარიფებს აუქმებს
გადახედვა
-
კროსვორდი: გამოიცნობ ბრენდს სლოგანით? კროსვორდი: გამოიცნობ ბრენდს სლოგანით?
გადახედვა
-
ლაშა დარსალიამ აშშ-ის სახდეპის ინიციატივით გამართულ მაღალი დონის ღონისძიებაში მიიღო მონაწილეობა ლაშა დარსალიამ აშშ-ის სახდეპის ინიციატივით გამართულ მაღალი დონის ღონისძიებაში მიიღო მონაწილეობა
გადახედვა
-
ტეილორ ლოტნერსა და მის მეუღლე, ტეილორ ლოტნერს, პირველი შვილი — ლენონ ტეილორ ლოტნერი შეეძინათ ტეილორ ლოტნერსა და მის მეუღლე, ტეილორ ლოტნერს, პირველი შვილი — ლენონ ტეილორ ლოტნერი შეეძინათ
გადახედვა
-
ფაშინიანი: "ჩვენ ვსხედვართ ერთ სომხურ სკამზე" ფაშინიანი: "ჩვენ ვსხედვართ ერთ სომხურ სკამზე"
გადახედვა
-
საპატრიარქო: უნდა დადგინდეს, რა სამუშაოები მიმდინარეობს ქურმუხის ტაძრის ტერიტორიაზე და ვინ ახორციელებს საპატრიარქო: უნდა დადგინდეს, რა სამუშაოები მიმდინარეობს ქურმუხის ტაძრის ტერიტორიაზე და ვინ ახორციელებს
გადახედვა
-
დღეს, თბილისის მე-11 საერთაშორისო ლიტერატურული ფესტივალი გაიხსნა დღეს, თბილისის მე-11 საერთაშორისო ლიტერატურული ფესტივალი გაიხსნა
გადახედვა
-
ნახეთ: 6 წლის გოგომ რუბიკის კუბი უსწრაფესად ააწყო — ახალი მსოფლიო რეკორდი ქალებში ნახეთ: 6 წლის გოგომ რუბიკის კუბი უსწრაფესად ააწყო — ახალი მსოფლიო რეკორდი ქალებში
გადახედვა
-
ვის რაში სჭირდება მაგის დამტვრეული ქართული? — პაპუაშვილი ჰერჩინსკის Kordz-ის პოსტზე გამოხმაურების გამო აკრიტიკებს ვის რაში სჭირდება მაგის დამტვრეული ქართული? — პაპუაშვილი ჰერჩინსკის Kordz-ის პოსტზე გამოხმაურების გამო აკრიტიკებს
გადახედვა
-
ტექგიგანტების ხელმძღვანელები გაეროს უშიშროების საბჭოს AI-ს რეგულირებისკენ მოუწოდებენ ტექგიგანტების ხელმძღვანელები გაეროს უშიშროების საბჭოს AI-ს რეგულირებისკენ მოუწოდებენ
გადახედვა
-
Kordz-ის წინააღმდეგ სახელისუფლებო კამპანიის ფონზე გორში "კამარა ფესტივალი" გადაიდო — რა მოხდა? Kordz-ის წინააღმდეგ სახელისუფლებო კამპანიის ფონზე გორში "კამარა ფესტივალი" გადაიდო — რა მოხდა?
გადახედვა
-
გარემოს ეროვნული სააგენტო მოსალოდნელი ამინდის შესახებ გაფრთხილებას აქვეყნებს გარემოს ეროვნული სააგენტო მოსალოდნელი ამინდის შესახებ გაფრთხილებას აქვეყნებს
გადახედვა
-
შალვა პაპუაშვილი: დადგა მომენტი, როდესაც ევროკავშირმა უნდა გადახედოს [ინტეგრაციის შეჩერების] ამ მცდარ გადაწყვეტილებას შალვა პაპუაშვილი: დადგა მომენტი, როდესაც ევროკავშირმა უნდა გადახედოს [ინტეგრაციის შეჩერების] ამ მცდარ გადაწყვეტილებას
გადახედვა
-
მეცნიერებმა ენდომეტრიოზის მკურნალობის პოტენციურ გზას მიაგნეს მეცნიერებმა ენდომეტრიოზის მკურნალობის პოტენციურ გზას მიაგნეს
გადახედვა
-
რუსეთმა, ოკუპირებულმა ცხინვალმა და აფხაზეთმა საქართველოსგან ძალის გამოუყენებლობის შესახებ სამართლებრივი გარანტიები მოითხოვეს რუსეთმა, ოკუპირებულმა ცხინვალმა და აფხაზეთმა საქართველოსგან ძალის გამოუყენებლობის შესახებ სამართლებრივი გარანტიები მოითხოვეს
გადახედვა
-
როგორ შეიძლება დაგვხოცოს ხელოვნურმა ინტელექტმა? — 5 სცენარი როგორ შეიძლება დაგვხოცოს ხელოვნურმა ინტელექტმა? — 5 სცენარი
გადახედვა
კომენტარები