მეცნიერები ამბობენ, რომ ჩვენ ტვინი გვიცავს იმ აზრებისგან, რომელიც ჩვენს გარდაუვალ აღსასრულს შეეხება. კვლევამ აჩვენა, რომ ტვინი სიკვდილს აფასებს ისეთ უბედურ შემთხვევად, რომელიც მხოლოდ სხვა ადამიანების პრობლემაა და ამით ის თითქოს გვიცავს იმ ეგზისტენციალური შიშისგან, რომელიც საკუთარი მოკვდაობის გააზრებას ახლავს.

"ტვინი არ აღიარებს, რომ სიკვდილი ჩვენც გვეხება", — ამბობს იაირ დორ-ზიდერმანი ისრაელის ბარ-ილანის უნივერსიტეტიდან, — "როცა ჩვენი გონება იღებს ინფორმაციას ჩვენს მოკვდაობასთან დაკავშირებით, ამ დროს ჩვენში ფუნდამენტური მექანიზმი ირთვება, რომელიც გვეუბნება: ეს არაა სანდო ინფორმაცია, არ დაუჯერო მას".

მომავალ სიკვდილზე ფიქრების თავიდან არიდება, შეიძლება, გადამწყვეტი მნიშვნელობისაც კი იყოს ჩვენი აწმყოსეული კეთილდღეობისთვის. მსგავსი ტიპის თავდაცვა ცხოვრების ადრეულ წლებშივე იწყებს მოქმედებას, როცა ჩვენი გონება ვითარდება და იმის გააზრებას იწყებს, რომ სიკვდილი ადრე თუ გვიან ყველას გვეწვევა.

"იმ მომენტიდან, როცა ჩვენ საკუთარი მომავლის პროგნოზირების უნარს ვიძენთ, ვხვდებით, რომ ოდესმე აუცილებლად აღვესრულებით და ამას ვერაფრით შევცვლით", — ამბობს დორ-ზიდერმანი, — "ეს კი ეწინააღმდეგება მთელ ჩვენს ბიოლოგიურ არსს, რომლის უმთავრესი მიზანიც ჩვენთვის სიცოცხლის შენარჩუნებაა".

იმის გასარკვევად, თუ როგორ უმკლავდება ტვინი სიკვდილის შესახებ ფიქრებს, დორ-ზიდერმანმა და მისმა კოლეგებმა შეადგინეს ტესტი, რომლის დროსაც ტვინში გაოცების სიგნალების წარმოქმნის მექანიზმს დააკვირდნენ.

მოხალისეებს სთხოვეს, თვალი ედევნებინათ ეკრანზე წამიერად გაელვებული სურათებისთვის, რა დროსაც ამ ადამიანების ტვინები დაკვირვების ქვეშ იმყოფებოდა. ეკრანზე ან მისი შემყურე მოხალისის სახე ჩნდებოდა რამდენჯერმე ან — უცხო ადამიანის. სულ ბოლოს კი მეორე სახე იელვებდა. ბოლო გამოსახულების დანახვაზე ექსპერიმენტის მონაწილეთა ტვინმა გაოცებისთვის დამახასიათებელი რეაქცია გამოავლინა, რადგან რეალურად ნაჩვენები და გონების მიერ ნაწინასწარმეტყველები სახე ერთმანეთს არ დაემთხვა.

ეკრანზე გამოსახული სახეების თავზე, ამასთან, სხვადასხვა სიტყვები ჩნდებოდა. შემთხვევათა ნახევარში ეს სიტყვები სიკვდილს უკავშირდებოდა; მაგალითად, იწერებოდა "დაკრძალვა" ან "დამარხვა". მეცნიერებმა აღმოაჩინეს, რომ ყოველ ჯერზე, როცა მოხალისე საკუთარ სახეს ხედავდა ზემოთხსენებული სიტყვების ქვეშ, მისი ტვინი პროგნოზირების მექანიზმს თიშავდა; ანუ ის უარს ამბობდა, რომ საკუთარი თავი სიკვდილთან დაეკავშირებინა.

ევი გოლდშტაინი, ამ კვლევის მთავარი ავტორი ამბობს: "ეს იმის ვარაუდის საშუალებას გვაძლევს, რომ ტვინი გვიცავს ეგზისტენციალური სააფრთხეებისგან და იმ იდეის გაცნობიერებისგან, რომ ჩვენი სიკვდილი გარდაუვალია. ამას ტვინი პროგნოზირების ფუნქციის დაბლოკვით ახერხებს ან საკუთარი მოკვდაობის შესახებ მიღებულ ინფორმაციას სხვა ადამიანებისადმი განკუთვნილად ახარისხებს".

როგორც დორ-ზიდერმანი აღნიშნავს, არც თუ ისე შორეულ წარსულში ჩვენს ტვინებში სიკვდილზე ფიქრისგან თავდაცვისთვის არსებული სისტემა დაბალანსებული იყო იმ რეალობით, რომელშიც ადამიანს გაცილებით ხშირად უწევდა სიკვდილთან ურთიერთობა. მისივე თქმით, საზოგადოება დღეს უფრო განიცდის სიკვდილის ფობიას, რაც გამოწვეულია იმით, რომ ავადმყოფები საავადმყოფოებში წვანან, ხანდაზმულები კი — მოხუცებულთა თავშესაფრებში. ამის შედეგად, როგორც ის ეჭვობს, ხალხმა ნაკლები იცის სიკვდილის შესახებ და, შესაძლოა, სწორედ ამიტომაც მეტად ეშინია მისი.

კენტის უნივერსიტეტის ფსიქოლოგი, არნოდ უისმანი ამბობს, რომ ადამიანის ტვინი მრავალ თავდაცვით სისტემას აშენებს, რათა სიკვდილის შესახებ ფიქრები განაგდოს. მისივე თქმით, განსაკუთრებით ახლაგაზრდებს, სიკვდილი იმგვარ პრობლემად წარმოუდგენიათ, რომლის წინაშეც მხოლოდ სხვები დგანან.

მისი თანაავტორობით ჩატარებული კვლევის მიხედვით, თანამედროვე საზოგადოება გადაეშვა ეგრეთ წოდებულ "მექანიკურ თავდავიწყებაში", რადგან მძიმე სამუშაო რეჟიმი, შიგადაშიგ ალკოჰოლით განტვირთვა, წამდაუწუმ მობილურის ეკრანის შემოწმება და ახალ-ახალი ნივთების ყიდვის ჟინი ხალხს იმდენად ტვირთავს, რომ მათ დროც კი აღარ რჩებათ სიკვდილზე საფიქრელად. "თუმცა ეს თავად პრობლემის მოგვარების გზა ნამდვილად არაა", — ამბობს უისმანი, — "ასე რომ, ჩვენ სიკვდილზე ფიქრებისგან თავის არიდების მექანიზმი კვლავ გვესაჭიროება".