საქართველოს ბანკი, კორპორატიული სოციალური პასუხისმგებლობის ფარგლებში, მიზნად ისახავს, ხელი შეუწყოს ქვეყნის ენდემური ეკოსისტემის, ფლორისა და ფაუნის შენარჩუნებას. ამ მიზნით, 2010 წლიდან საქართველოს ბანკი, კავკასიის ბუნების ფონდთან (CNF) თანამშრომლობით, 18 დაცული ტერიტორიის მხარდამჭერია. მათ შორის ერთ-ერთი კი ყაზბეგის ეროვნული პარკია.

ყაზბეგის ეროვნული პარკი განკუთვნილია მათთვის, ვინც აღმოჩენების გზაზე არ ჩერდება, განსაკუთრებით კი ზამთარში. ამ ბლოგში ვეცდებით, ცოტა უფრო მეტი გიამბოთ დაცული ტერიტორიის უნიკალური ბუნებისა და მომავალი მოგზაურობისთვის საჭირო რეკომენდაციების შესახებ.

აღმოაჩინე ყაზბეგის ეროვნული პარკი ზამთარში

ყაზბეგის ეროვნული პარკი არაერთი საინტერესო ფაქტს ინახავს: მაგალითად იმას, რომ მყინვარის თეთრი მწვერვალი ალპების მონბლანზე მაღალია ან იმას, რომ თრუსოს ხეობა, თერგს მიუყვება და არაერთ უნიკალურ მინერალურ ტბას მოიცავს.

ყაზბეგის ეროვნული პარკის უნიკალურ ბუნებრივ ლანდშაფტში მაღალი მთები და გაშლილი მინდვრები, ციცაბო ფერდობები და ღრმა ხეობები გვხვდება. აქაურობის აღმოჩენა, მართლაც, უსასრულო პროცესია.

პარკი 2007 წელს, 1976 წელს დაარსებული ნაკრძალის საფუძველზე შეიქმნა. მისი ტერიტორიის უმეტესი ნაწილი ალპურია, ყველაზე დაბალი წერტილი კი ზღვის დონიდან 1400 მეტრზე მდებარეობს.

მაღალმთიან რეგიონში ზამთარი განსაკუთრებით მკაცრი და თან ამასთან, ძალიან მისტიკურია. თოვლში ჩაძირული ლანდშაფტი აღმოჩენის პროცესს განსაკუთრებით საინტერესოს გახდის. ვიზიტორთა უსაფრთხოებაზე ველზე პარკის რეინჯერები ზრუნავენ.

რა უნდა ნახოთ ყაზბეგის პარკში?

ყაზბეგის პარკი გამოირჩევა არა მხოლოდ უნიკალური ბუნებითა და ისტორიულ-კულტურული ძეგლებით, არამედ, ვიზიტორებს აძლევს შესაძლებლობას, გაეცნონ ადგილობრივი ხევის წეს-ჩვეულებებს, მოხევეების ცხოვრების სტილსა და განსაკუთრებულ ტრადიციებს.

თრუსოს ხეობა

თრუსოს ხეობა ვიზიტორთათვის ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული და აღმოჩენებით სავსე ადგილია. ხეობა მდინარე თერგს მიუყვება და ცნობილია ფერადი ტრავერტინებით, მინერალური წყაროებით, ალპური ლანდშაფტითა და ისტორიული ნასოფლარებით. თრუსოს მინერალური წყლები რკინითაა გაჯერებული და მიწას მოწითალო, ნარინჯისფერ ელფერს აძლევს, რაც ხეობას თითქმის არარეალურ იერს სძენს. ეს წყაროები საუკუნეების განმავლობაში გამოიყენებოდა როგორც სამკურნალო, ისე საყოფაცხოვრებო დანიშნულებით.

დარიალის ხეობა

დარიალის ხეობა ყაზბეგის ეროვნული პარკის ერთ-ერთი ყველაზე შთამბეჭდავი სივრცეა. აქ ვიწრო კანიონები, ციცაბო კლდეები და მოულოდნელად გადაშლილი თვალწარმტაცი ხედები ერთმანეთს დინამიკურად ცვლის.

ისტორიულად დარიალი საქართველოს კარიბჭედ მიიჩნეოდა და კავკასიას ჩრდილოეთთან აკავშირებდა.

გველეთის ჩანჩქერი

გველეთის ხეობაში დიდი და პატარა ჩანჩქერის მონახულება მოკლე, მაგრამ ძალიან შთამბეჭდავი საფეხმავლო მარშრუტით არის შესაძლებელი. ჩანჩქერამდე მიმავალი ბილიკი ვიწრო ხეობაში გადის, სადაც მაღალი კლდეები და ხმაურიანი ნაკადულები გაგაცილებენ.

ზამთარში გველეთის ჩანჩქერი სრულიად სხვა განზომილებაში გადადის — ხელოვნების ნიმუშად იქცევა, სადაც ყინვა და წყალი მთავარი მოქანდაკეები ხდებიან. თუ გაგიმართლებთ, გზად ხეობის ციცაბო კლდეებზე მობინადრე ჯიხვებსაც შეავლებთ თვალი.

ადგილობრივი სამზარეულო

ტრადიციული კერძების გარეშე მაღალმთიანი რეგიონის სრულად შესწავლა შეუძლებელია. თან, ყაზბეგის მთებში გატარებული თოვლიანი, ცივი დღის მოხეური ხინკლის, მხლოვანის, ხაბიზგინასა და სხვა ადგილობრივი კერძების დაგემოვნების გარეშე დასრულება, ცოტა რთულად წარმოსადგენია.

ბოლოს კი…

ყაზბეგის ეროვნული პარკის დაცვა და შენარჩუნება ჩვენი საერთო პასუხისმგებლობაა, რომელიც პასუხისმგებლობიანი მოგზაურობით იწყება და მხარდაჭერის მრავალ სხვა ფორმას აერთიანებს.

საქართველოს ბანკი კავკასიის ბუნების ფონდთან პარტნიორობით დაცულ ტერიტორიებზე ზრუნვის მიმართულებით მნიშვნელოვან როლს ასრულებს. უნიკალური ეკოსისტემების გაფრთხილებით კი შესაძლებელი ხდება იმ სივრცეების შენარჩუნება, სადაც აღმოჩენები არასდროს სრულდება.