გლოვამ შეიძლება ადამიანის სიცოცხლე იმსხვერპლოს — ახალი კვლევა
ფოტო: Milada Vigerova / Unsplash
უახლესი კვლევის თანახმად, ახლობლის დაკარგვით გამოწვეულმა მწუხარებამ მგლოვიარეს სიკვდილიც შეიძლება გამოიწვიოს, განსაკუთრებით მაშინ, როცა ამ განცდით ადამიანი მთლიანად შეპყრობილია.
სამეცნიერო ჟურნალ Frontiers in Public Health-ში გამოქვეყნებული კვლევის ანგარიში მიუთითებს, რომ მგლოვიარე ადამიანები, რომლებსაც მწუხარების სიმპტომების "მაღალი დონე" აღენიშნებათ, უფრო სავარაუდოა, რომ ახლობლის დაკარგვიდან 10 წელიწადში გარდაიცვალონ, ვიდრე ისინი, ვინც "დაბალი დონის" ნაღველს განიცდის.
დასკვნის მისაღებად, დანიელი მკვლევრები 10 წლის განმავლობაში აკვირდებოდნენ იმ ადამიანების ჯანმრთელობის მდგომარეობის ცვლილებას, რომლებმაც ახლობელი დაკარგეს. კვლევაში 1 735 ადამიანი მონაწილეობდა. იმის მიხედვით, თუ მწუხარების რომელ დონეს — მაღალს თუ დაბალს — განიცდიდნენ, მონაწილეები ორ ჯგუფად დაიყვნენ.
კვლევის პერიოდში, გლოვის "მაღალი დონის" მქონე ადამიანების 26,5% დაიღუპა, "დაბალი დონის" მქონე მონაწილეებში კი ეს მაჩვენებელი 7,3%-ს შეადგენდა.
რაც შეეხება მწუხარების ხარისხის განსაზღვრას, მაღალ დონედ მიიჩნიეს მდგომარეობა, როცა ადამიანს მკვლევრების მიერ დასახელებული გლოვის ცხრა სიმპტომიდან ნახევარზე მეტი აღენიშნებოდა. ეს სიმპტომებია უემოციობა ან ცხოვრების ხალისის დაკარგვა, დანაკარგთან შეუგუებლობა და საკუთარი იდენტობის არევა.
სიმპტომებზე მონაცემების შესაგროვებლად, მონაწილეებმა კითხვარები შეავსეს კვლევაში ჩართვისას, ექვსი თვის შემდეგ და სამი წლის შემდეგ. ამასთან, მკვლევრები აკვირდებოდნენ, რამდენად ხშირად მიმართავდნენ მგლოვიარე ადამიანები ჯანდაცვის სერვისებს; როგორც აღმოჩნდა, მწუხარების მაღალი დონის მქონე მონაწილეები უფრო მეტად მიმართავდნენ ანტიდეპრესანტებს, ფსიქიკური ჯანმრთელობისა და პირველადი მკურნალობის სერვისებს.
ერთ-ერთი მკვლევარი, მეტე კიერგორ ნილსენი, აღნიშნავს, რომ მონაწილეების ეს ჯგუფი ჯერ კიდევ ახლობლის დაკარგვამდე იყო უფრო მოწყვლადი ემოციურად და საჭიროებდა განსაკუთრებულ ზრუნვას. მათი ასეთი ფსიქოლოგიური მდგომარეობის ასახსნელად კი ნილსენი წინა კვლევებს იშველიებს, რომლებიც ხაზს უსვამენ სოციოეკონომიკური სტატუსისა და დეპრესიის თუ შფოთვითი აშლილობის გავლენას ჩვენს მენტალურ კეთილდღეობაზე.
ფოტო: Vidar Nordli-Mathisen / Unsplash
თუმცა, ინგლისელი კარდიოლოგი და ლონდონის საიმპერატორო კოლეჯის პროფესორი ემერიტუსი შან ჰარდინგი აღნიშნავს, რომ დანიელმა მკვლევრებმა კონკრეტულად გლოვის შედეგების გამოცალკევება შეძლეს. მისი თქმით, კვლევის ერთ-ერთი ღირსება მწუხარების გავლენის გრძელვადიან პერსპექტივაში შეფასებაა.
"სულაც არ გამკვირვებია, რომ სტრესის ეს სახე, მით უფრო, ხანგრძლივი მოქმედებისას, ადამიანის ორგანიზმს აზიანებს", — აღნიშნავს ჰარდინგი, — "ეს დაზიანება განსაკუთრებულად შეიძლება გამოიხატოს გულის დაავადების განვითარებაში, მაგრამ არა მხოლოდ".
მართალია, დანიელებს მგლოვიარე ადამიანების გარდაცვალების მიზეზები არ შეუსწავლიათ, მაგრამ მათი დასკვნა ემთხვევა სხვა, უფრო მასშტაბური კვლევის შედეგებს, რომ მძიმე დანაკარგის განცდა ადამიანის ფიზიკურ ჯანმრთელობაზეც შეიძლება აისახოს. მწვავე სტრესულმა მდგომარეობამ შეიძლება გამოიწვიოს ეგრეთ წოდებული გატეხილი გულის სინდრომიც, იგივე სტრესით გამოწვეული კარდიომიოპათია ან ტაკოცუბოს კარდიომიოპათია.
- ბევრმა სტრესმა, შესაძლოა, "გატეხილი გულის სინდრომი" დაგმართოთ — კვლევა
- "გატეხილი გულის სინდრომი" კაცებში ორჯერ მეტ სიკვდილიანობას იწვევს, ვიდრე ქალებში
პროფესორი ჰარდინგი ამატებს, რომ ხანგრძლივმა გლოვამ, შესაძლოა, გაზარდოს არტერიული წნევა, კორტიზოლის დონე და დიაბეტის განვითარების რისკი. ინგლისელი კარდიოლოგი გატეხილი გულის სინდრომზე ჩატარებულ ერთ-ერთ კვლევასაც იხსენებს, რომელმაც აღმოაჩინა, რომ ზოგიერთი მგლოვიარე ადამიანი ახლობლის დაკარგვის წლისთავზე დაიღუპა.
დანიელი მკვლევრების რეკომენდაცია კი მიუთითებს, რომ ჯანდაცვის მუშაკებმა მგლოვიარე ადამიანებში მწუხარების მაღალი დონე დაავადების განვითარების ადრეულ ეტაპზევე შეიძლება შენიშნონ და შესაბამისად იმოქმედონ.
-
"თითქმის მივედით" — Artemis 2-მა უკვე გზის ნახევარი განვლო მთვარისაკენ "თითქმის მივედით" — Artemis 2-მა უკვე გზის ნახევარი განვლო მთვარისაკენ
გადახედვა
-
Artemis 2-ის ასტრონავტები მთვარისკენ მიფრინავენ — როგორ წარიმართება მისიის მესამე და მეოთხე დღე? Artemis 2-ის ასტრონავტები მთვარისკენ მიფრინავენ — როგორ წარიმართება მისიის მესამე და მეოთხე დღე?
გადახედვა
-
Smartpet-მა გადავწყვიტა წააახალისოს თავშესაფრებიდან ძაღლების აყვანა Smartpet-მა გადავწყვიტა წააახალისოს თავშესაფრებიდან ძაღლების აყვანა
-
საგანმანათლებლო სივრცე მომავალი მეცნიერებისთვის — გაიცანი საქართველოს ბანკისა და კომაროვის STEM სკოლის მასწავლებლები საგანმანათლებლო სივრცე მომავალი მეცნიერებისთვის — გაიცანი საქართველოს ბანკისა და კომაროვის STEM სკოლის მასწავლებლები
-
ქვიზი: როგორ იცნობ საქართველოს გეოგრაფიას? (რთული ვერსია) ქვიზი: როგორ იცნობ საქართველოს გეოგრაფიას? (რთული ვერსია)
-
განათლების სამინისტრო: პირველკლასელთა რეგისტრაციისას სკოლამდე საფეხმავლო მანძილი არ უნდა აღემატებოდეს 1 კმ-ს განათლების სამინისტრო: პირველკლასელთა რეგისტრაციისას სკოლამდე საფეხმავლო მანძილი არ უნდა აღემატებოდეს 1 კმ-ს
გადახედვა
-
მიტროპოლიტ ილარიონის განცხადებით, პატრიარქობის კანდიდატის ასაკზე სინოდს გადაწყვეტილება არ მიუღიათ. მიტროპოლიტ ილარიონის განცხადებით, პატრიარქობის კანდიდატის ასაკზე სინოდს გადაწყვეტილება არ მიუღიათ.
გადახედვა
-
"მოსკოვის მექანიზმის" ანგარიშის ავტორი: პოლიტიკური ინსტრუქცია არავისგან მიმიღია "მოსკოვის მექანიზმის" ანგარიშის ავტორი: პოლიტიკური ინსტრუქცია არავისგან მიმიღია
გადახედვა
-
ელენე ხოშტარია: "რუბიოს ზარი ჩვენთვის და არა რუსეთისთვის კარგის ნიშანია" ელენე ხოშტარია: "რუბიოს ზარი ჩვენთვის და არა რუსეთისთვის კარგის ნიშანია"
გადახედვა
-
მიხეილ ყაველაშვილი: როგორი ქილიკი, შეურაცხყოფა იყო ჩემს მეუღლესთან დაკავშირებით. შე დალოცვილო, თუ ურთიერთობის აწყობა გინდა [აშშ-სთან], რატომ უშლი ხელს? მიხეილ ყაველაშვილი: როგორი ქილიკი, შეურაცხყოფა იყო ჩემს მეუღლესთან დაკავშირებით. შე დალოცვილო, თუ ურთიერთობის აწყობა გინდა [აშშ-სთან], რატომ უშლი ხელს?
გადახედვა
-
არ შეიძლება ამ ტიპის შიზოფრენიული დამოკიდებულება, რაც ჩვენ კონკრეტული ადამიანებისგან ვიხილეთ — კახა კალაძე თბილისის თავშესაფრის ინციდენტზე არ შეიძლება ამ ტიპის შიზოფრენიული დამოკიდებულება, რაც ჩვენ კონკრეტული ადამიანებისგან ვიხილეთ — კახა კალაძე თბილისის თავშესაფრის ინციდენტზე
გადახედვა
-
რამზან კადიროვმა მემკვიდრე შეცვალა რამზან კადიროვმა მემკვიდრე შეცვალა
გადახედვა
-
NASA-ს ასტრონავტები მთვარისაკენ დაიძრნენ! — Orion-ის მთავარი ძრავა ამუშავდა NASA-ს ასტრონავტები მთვარისაკენ დაიძრნენ! — Orion-ის მთავარი ძრავა ამუშავდა
გადახედვა
-
ბაზისბანკმა IFC-სგან გამორჩეული პარტნიორობისთვის ჯილდო მიიღო ბაზისბანკმა IFC-სგან გამორჩეული პარტნიორობისთვის ჯილდო მიიღო
-
ჩრდილოეთ კავკასიაში იდეალურ ლიდერებად სტალინს, რამზან კადიროვს, ჰალკს და ტერმინატორს ასახელებენ ჩრდილოეთ კავკასიაში იდეალურ ლიდერებად სტალინს, რამზან კადიროვს, ჰალკს და ტერმინატორს ასახელებენ
გადახედვა
-
მე ვარ პასუხისმგებელი საკუთარ თავზე — კახა კალაძე უფასო სასადილოებში შესაძლო კორუფციაზე მე ვარ პასუხისმგებელი საკუთარ თავზე — კახა კალაძე უფასო სასადილოებში შესაძლო კორუფციაზე
გადახედვა
-
შალვა პაპუაშვილი: "რადიო თავისუფლება", "ტაბულა" პირდაპირ ერევიან სინოდის საქმიანობაში შალვა პაპუაშვილი: "რადიო თავისუფლება", "ტაბულა" პირდაპირ ერევიან სინოდის საქმიანობაში
გადახედვა
-
დააკავეს ქუთაისის სამხედრო ჰოსპიტლის უფროსი, რომელიც სამხედრო სამსახურისთვის თავის არიდების სანაცვლოდ, 3 000-ლარიან ქრთამს იღებდა დააკავეს ქუთაისის სამხედრო ჰოსპიტლის უფროსი, რომელიც სამხედრო სამსახურისთვის თავის არიდების სანაცვლოდ, 3 000-ლარიან ქრთამს იღებდა
გადახედვა
-
"ცოტა დაიგვიანა ამ ყველაფერმა, სჯობს გვიან ვიდრე არასდროს" — შალვა პაპუაშვილი აშშ-სთან ურთიერთობებზე "ცოტა დაიგვიანა ამ ყველაფერმა, სჯობს გვიან ვიდრე არასდროს" — შალვა პაპუაშვილი აშშ-სთან ურთიერთობებზე
გადახედვა
-
ბზიკები ევროვიზიაზე მე-6 ნომრად გამოვლენ — რატომ არის ეს სიმბოლური? ბზიკები ევროვიზიაზე მე-6 ნომრად გამოვლენ — რატომ არის ეს სიმბოლური?
გადახედვა
-
ბელარუსმა LGBTQ+ საწინააღმდეგო კანონი მიიღო ბელარუსმა LGBTQ+ საწინააღმდეგო კანონი მიიღო
გადახედვა
კომენტარები